Materiał źródłowy do zadania
Na poniższym schemacie przedstawiono budowę przestrzenną cząsteczki tRNA.
Na podstawie: pdb101.rcsb.org
Dokończ zdanie. Zaznacz odpowiedź A albo B oraz odpowiedź 1. albo 2.
Cząsteczki tRNA są zbudowane
| A. | z jednej nici, | a w budowie przestrzennej tRNA komplementarne odcinki nici są położone | 1. | w przeciwnej orientacji. |
| B. | z dwóch nici, | 2. | w tej samej orientacji. |
Wcześniej zapisana notatka
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Podpowiedź 1
Prześledź ciągłość szkieletu cząsteczki od końca 5′ do 3′. Sparowanie dwóch jej fragmentów nie musi oznaczać, że są to dwa oddzielne łańcuchy.
Podpowiedź 2
Porównaj orientację końców w lokalnie sparowanych odcinkach. Podobnie jak w podwójnej helisie, komplementarne fragmenty biegną antyrównolegle.
Podpowiedź 3
W pierwszym wyborze policz odrębne nici, a w drugim określ ich lokalną orientację. Nie wyciągaj wniosku o dwóch niciach tylko dlatego, że rysunek pokazuje sparowane zasady.
Odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE
A1
Zasady oceniania
1 pkt – za poprawne dokończenie zdania. 0 pkt – za odpowiedź niespełniającą wymagań na 1 pkt albo za brak odpowiedzi.
Wyjaśnienie
Opracowanie redakcyjne
Poprawny zestaw to A1. Cząsteczka tRNA jest jedną nicią RNA, która zagina się i tworzy odcinki komplementarne wewnątrz tej samej cząsteczki. Dwa fragmenty połączone parami zasad są ułożone antyrównolegle, czyli w przeciwnej orientacji końców 5′ i 3′. Lokalna dwuniciowość fragmentu nie oznacza zatem obecności dwóch odrębnych nici w całej cząsteczce. Trzeba rozróżnić liczbę łańcuchów od sposobu ich przestrzennego ułożenia.
Sprawdź kompletność rozwiązania
1 pkt – za poprawne dokończenie zdania. 0 pkt – za odpowiedź niespełniającą wymagań na 1 pkt albo za brak odpowiedzi.
Wymagania podstawy programowej
Wybierz odpowiedź
W podstawie programowej
Budowa i orientacja komplementarnych fragmentów tRNA. Zakres części: Wybierz odpowiedź.
- PR:I.2.4 — porównuje skład chemiczny i strukturę cząsteczek DNA i RNA, z uwzględnieniem rodzajów wiązań występujących w tych cząsteczkach; określa znaczenie biologiczne kwasów nukleinowych.
Wybierz drugą część odpowiedzi
W podstawie programowej
Budowa i orientacja komplementarnych fragmentów tRNA. Zakres części: Wybierz drugą część odpowiedzi.
- PR:I.2.4 — porównuje skład chemiczny i strukturę cząsteczek DNA i RNA, z uwzględnieniem rodzajów wiązań występujących w tych cząsteczkach; określa znaczenie biologiczne kwasów nukleinowych.
Przypisanie redakcyjne do podstawy BIO-PP2024.
Informacje i źródła zadania
ID zadania: BIO-2024-MAJ-F2023-Z17-1
Organizator: CKE
Działy: Chemizm życia
Zagadnienia: Składniki organiczne
Umiejętności: Pogłębianie wiedzy z zakresu różnorodności biologicznej oraz zjawisk i procesów biologicznych zachodzących na różnych poziomach organizacji życia