Źródło
Informacja do zadań 24.
Poniżej przedstawiono schemat ciągu przemian chemicznych (reakcje 1.–3.), w wyniku których z etylobenzenu otrzymano keton (związek B).

Uzupełnij tabelę. Określ typ (addycja, eliminacja, substytucja) oraz mechanizm
(elektrofilowy, nukleofilowy, rodnikowy) reakcji 1. i 2.
Reakcja 1. | Reakcja 2. | |
|---|---|---|
Typ reakcji | ||
Mechanizm reakcji | ||
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Podpowiedź 1
Porównaj warunki Cl2/światło oraz KOH/woda. W obu etapach dochodzi do wymiany podstawnika.
Podpowiedź 2
Pierwsza wymiana przebiega rodnikowo, druga z udziałem nukleofilu OH−.
Podpowiedź 3
Wpisz dla 1 substytucję rodnikową, a dla 2 substytucję nukleofilową.
Odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE
| Reakcja 1. | Reakcja 2. | |
|---|---|---|
| Typ reakcji | substytucja | substytucja |
| Mechanizm reakcji | rodnikowy | nukleofilowy |
Zasady oceniania
1 pkt – poprawne uzupełnienie trzech pól tabeli.
0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.
Wyjaśnienie
Opracowanie redakcyjne
Rozumowanie krok po kroku
Reakcja 1 zachodzi z Cl2 pod wpływem światła, więc jest rodnikową substytucją H w łańcuchu bocznym etylobenzenu. Późniejsze otrzymanie ketonu wskazuje, że chlorowanie prowadzi do pochodnej benzylowej, z której w etapie 2 powstaje alkohol drugorzędowy.
Wodny KOH zastępuje Cl przez OH, dlatego reakcja 2 jest substytucją nukleofilową. W obu kolumnach typ to „substytucja”, a mechanizmy odpowiednio „rodnikowy” i „nukleofilowy”. Nie przypisuj eliminacji drugiemu etapowi, skoro schemat podaje wodę i alkohol jako produkt.
Zapis końcowy i porównanie z kluczem
| Reakcja 1. | Reakcja 2. | |
|---|---|---|
| Typ reakcji | substytucja | substytucja |
| Mechanizm reakcji | rodnikowy | nukleofilowy |