Źródło
Informacja do zadania 6.
Nadtlenek wodoru jest to substancja nietrwała, którą należy przechowywać w zimnym
i ciemnym miejscu, gdyż w innych warunkach ulega powolnemu rozkładowi. Postęp rozkładu
nadtlenku wodoru można badać np. za pomocą techniki miareczkowania.
W termostatowanym naczyniu umieszczono roztwór H2O2 o pewnym stężeniu, który
utrzymywano w temperaturze 40 °C. W równych odstępach czasowych z tego roztworu
pobierano próbki, które schładzano i miareczkowano za pomocą zakwaszonego roztworu
manganianu(VII) potasu o stężeniu 0,0020 mol ∙dm−3. Podczas miareczkowania zachodziła
reakcja opisana równaniem:
Wyznaczenie objętości zużytego roztworu KMnO4 pozwoliło obliczyć stężenie molowe H2O2
w próbce.
Objętość każdej pobieranej próbki była równa 2,0 cm3. Uzyskane wyniki przedstawiono
w tabeli.
Czas, minuty | 0 | 10 | 20 | 30 |
|---|---|---|---|---|
Objętość KMnO4, cm3 | 19,1 | 14,2 | 9,9 | 6,2 |
Uzupełnij zdania. Wybierz i zaznacz jedną odpowiedź spośród podanych w każdym nawiasie.
Szybkość reakcji rozkładu nadtlenku wodoru wraz z upływem czasu (rośnie / maleje /
nie ulega zmianie).
Szybkość reakcji rozkładu nadtlenku wodoru w temperaturze 40 °C jest (większa niż /
mniejsza niż / taka sama jak) w temperaturze 20 °C.
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Podpowiedź 1
Porównaj zmiany stężenia w kolejnych dziesięciominutowych przedziałach.
Podpowiedź 2
Mniejsze ubytki w tym samym czasie oznaczają mniejszą szybkość. Ogrzanie zwykle przyspiesza rozkład H2O2.
Podpowiedź 3
Zaznacz „maleje” oraz „większa niż”; odnieś pierwszy wybór do nachylenia wykresu, drugi do temperatury.
Odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Zasady oceniania
1 pkt – poprawne uzupełnienie dwóch zdań.
0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.
Wyjaśnienie
Opracowanie redakcyjne
Rozumowanie krok po kroku
W kolejnych równych odstępach czasu ubytki stężenia H2O2 są coraz mniejsze, co wskazuje na malejącą szybkość rozkładu. Można to rozpoznać także po zmniejszającej się wartości bezwzględnej nachylenia wykresu.
Wyższa temperatura zwiększa udział cząsteczek zdolnych pokonać barierę aktywacji, więc w 40°C reakcja zachodzi szybciej niż w 20°C przy porównywalnym składzie. Wybieramy „maleje” oraz „większa niż”. Spadek stężenia i spadek szybkości są odrębnymi wielkościami, choć tutaj wynikają z danych tego samego doświadczenia.
Zapis końcowy i porównanie z kluczem
