Zadanie 19 — czerwiec 2023 — Formuła 2015

Formuła 2015rozszerzony1 pktOczekuje na przegląd podstawy
Źródło

Informacja do zadań 19–20.

Bezbarwny wodny roztwór dwóch soli może zawierać znaczące ilości następujących jonów:

Br− S2− SO42− NH4+ Mg2+

W celu ustalenia składu badanego roztworu pobrano cztery jego próbki i wykonano

doświadczenia zilustrowane na poniższym schemacie:

… Probówka 1 … Probówka 2 … Probówka 3 … Probówka 4.

Informacja do zadań 19–20. — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 18.

Wszystkie wyniki doświadczenia przedstawiono w tabeli.

Probówka

Wyniki doświadczenia

1.

Wydziela się gaz o charakterystycznym zapachu.

2.

Brak zmian.

3.

Wytrąca się biały osad.

4.

Mieszanina w probówce zmieniła zabarwienie.

Napisz wzory sumaryczne dwóch soli, z których przygotowano badany roztwór.

Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Dopasuj każdą obserwację do jonu z listy. Gaz z zasadą jest szczególnie charakterystyczny dla soli amonowych.

Podpowiedź 2

Chlor utlenia bromki, a jony baru wykrywają siarczany(VI). Brak objawu z kwasem wyklucza siarczki.

Podpowiedź 3

Połącz NH4+ z Br− i SO42−. Otrzymasz NH4Br oraz (NH4)2SO4.

Odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

NH4Br, (NH4)2SO4

Zasady oceniania

1 pkt – poprawnie napisanie wzorów sumarycznych dwóch soli.

0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.

Wyjaśnienie

Opracowanie redakcyjne

Rozumowanie krok po kroku

Wydzielenie amoniaku po dodaniu KOH potwierdza NH4+. Brak reakcji z HCl wyklucza znaczącą obecność S2−, a biały osad z Ba(NO3)2 wskazuje na SO42−. Zmiana barwy po dodaniu chloru wynika z utlenienia Br− do bromu.

Mg2+ spowodowałby osad wodorotlenku w próbie z zasadą, czego tabela nie podaje. Roztwór dwóch soli zawiera więc NH4Br i (NH4)2SO4. Każdy wzór powinien zachowywać elektryczną obojętność soli.

Zapis końcowy i porównanie z kluczem

NH4Br, (NH4)2SO4

Informacje i źródła zadania

ID zadania: CHEM_R_F2015_2023_06_dodatkowy_19

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania