Zadanie 22 — marzec 2021 — Formuła 2015

Formuła 2015rozszerzony2 pktOczekuje na przegląd podstawy

Do całkowitego spalenia próbki zawierającej 8,43·1022 cząsteczek pewnego węglowodoru

zużyto 15,68 dm3 tlenu odmierzonego w warunkach normalnych. W reakcji wydzieliło się

18,48 g tlenku węgla(IV).

Ustal na podstawie obliczeń wzór sumaryczny tego węglowodoru.

Obliczenia:

Wzór sumaryczny:

Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Przelicz wszystkie trzy wielkości na mole.

Podpowiedź 2

Z ilorazu moli CO2 i węglowodoru ustal liczbę atomów C.

Podpowiedź 3

Dla trzech C wykorzystaj pięć moli O2 na mol substratu; otrzymasz C3H8.

Odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

liczba moli węglowodoru CxHy:

6,02 · 1023 – 1 mol

8,43 · 1022 – 𝑥 mola 𝑥 = 0,14 mola

liczba moli tlenu:

22,40 dm3 – 1 mol

15,68 dm3 – 𝑥 mola 𝑥 = 0,70 mola

liczby moli CO2:

44,01 g – 1 mol

18,48 g – 𝑥 mola 𝑥 = 0,42 mola

Odpowiedź CKE 22 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 21.

Zasady oceniania

2 pkt – zastosowanie poprawnej metody, poprawne wykonanie obliczeń oraz podanie wzoru

sumarycznego węglowodoru spełniającego warunki zadania.

1 pkt – zastosowanie poprawnej metody, ale

– popełnienie błędów rachunkowych prowadzących do błędnego wzoru sumarycznego.

LUB

– podanie błędnego wzoru lub brak wzoru.

0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższych kryteriów albo brak rozwiązania.

Wyjaśnienie

Opracowanie redakcyjne

Rozumowanie krok po kroku

Próbka zawiera około 0,140 mol węglowodoru, a produkty i zużyty tlen odpowiadają 0,420 mol CO2 oraz 0,700 mol O2. Stąd na cząsteczkę węglowodoru przypadają trzy atomy C i pięć cząsteczek tlenu w spalaniu.

Dla C3Hᵧ bilans tlenu daje 3 + y/4 = 5, więc y = 8. Szukany wzór to C3H8. Objętość 22,4 dm3·mol−1 stosujemy tutaj dlatego, że podano warunki normalne.

Zapis końcowy i porównanie z kluczem

liczba moli węglowodoru CxHy:

6,02 · 1023 – 1 mol

8,43 · 1022 – 𝑥 mola 𝑥 = 0,14 mola

liczba moli tlenu:

22,40 dm3 – 1 mol

15,68 dm3 – 𝑥 mola 𝑥 = 0,70 mola

liczby moli CO2:

44,01 g – 1 mol

18,48 g – 𝑥 mola 𝑥 = 0,42 mola

Odpowiedź CKE 22 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 21.
Informacje i źródła zadania

ID zadania: CHEM_R_F2015_2021_03_probny_22

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania