Zadanie 23 — czerwiec 2017 — Formuła 2015

Formuła 2015rozszerzony2 pktOczekuje na przegląd podstawy
Źródło

Informacja do zadań 22–24.

W zamkniętym naczyniu pomiędzy substancjami X, Y oraz Z, które w temperaturze T i pod

ciśnieniem p są gazami, ustala się stan równowagi chemicznej.

Zmianę liczby moli reagentów X, Y oraz Z w trakcie procesu przedstawia poniższy wykres.

Informacja do zadań 22–24. — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 14.

Reakcja, dla której zmianę liczby moli reagentów przedstawiono na wykresie, przebiegała

w reaktorze o pojemności 4 dm3. W temperaturze T i pod ciśnieniem p do reaktora

wprowadzono substrat reakcji X i badano zmiany liczby moli reagentów w trakcie trwania

procesu prowadzącego do ustalenia stanu równowagi dynamicznej.

Oblicz stężeniową stałą równowagi Kc opisanego procesu w temperaturze T.

Obliczenia:

Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Najpierw zamień wszystkie równowagowe liczby moli na stężenia.

Podpowiedź 2

Potęgi w wyrażeniu Kc wynikają ze współczynników 2:2:1.

Podpowiedź 3

Oblicz 1,502 · 0,75 / 1,252; otrzymasz Kc = 1,08 w przyjętej konwencji stężeniowej.

Odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Odpowiedź CKE 23 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 12.Odpowiedź CKE 23 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 12.

Zasady oceniania

2 p. – za zastosowanie poprawnej metody, poprawne wykonanie obliczeń oraz podanie

wartości stałej równowagi reakcji.

1 p. – zastosowanie poprawnej metody, ale:

– popełnienie błędów rachunkowych prowadzących do błędnego wyniku liczbowego

lub

– podanie wyniku liczbowego z błędną jednostką.

0 p. – za zastosowanie błędnej metody obliczenia lub brak rozwiązania.

Uwaga: Należy również uznać poprawne rozwiązanie zadania w oparciu o inną reakcję

(błędnie wybraną w zad. 22.).

Wyjaśnienie

Opracowanie redakcyjne

Rozumowanie krok po kroku

W stanie równowagi wykres wskazuje 5 mol X, 6 mol Y i 3 mol Z. Dzieląc przez objętość 4 dm3, otrzymujemy stężenia 1,25, 1,50 i 0,75 mol·dm−3.

Dla reakcji 2X ⇌ 2Y + Z zapisujemy Kc = [Y]2[Z]/[X]2. Podstawienie daje 1,502 · 0,75 / 1,252 = 1,08. Nie wolno wstawiać bezpośrednio liczby moli, bo objętość nie skraca się całkowicie w tym wyrażeniu.

Zapis końcowy i porównanie z kluczem

Odpowiedź CKE 23 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 12.Odpowiedź CKE 23 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 12.
Informacje i źródła zadania

ID zadania: CHEM_R_F2015_2017_06_dodatkowy_23

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania