Źródło
Informacja do zadania 1.
Dwa pierwiastki oznaczone literami X i Z leżą w czwartym okresie układu okresowego
pierwiastków. Ponadto wiadomo, że w stanie podstawowym:
• atom pierwiastka X ma na ostatniej powłoce sześć elektronów;
• atom pierwiastka Z ma łącznie na ostatniej powłoce i na podpowłoce 3d sześć
elektronów.
Uzupełnij poniższą tabelę. Wpisz symbole pierwiastków X i Z, dane dotyczące ich położenia w układzie okresowym oraz symbol bloku konfiguracyjnego, do którego należy każdy z pierwiastków.
Symbol pierwiastka | Numer grupy | Symbol bloku | |
|---|---|---|---|
pierwiastek X | |||
pierwiastek Z |
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Podpowiedź 1
Oddziel „sześć na ostatniej powłoce” od „sześć łącznie na ostatniej i 3d”. Oba pierwiastki są w okresie 4.
Podpowiedź 2
Końcówka 4s24p4 wskazuje Se. Z sześcioma elektronami 3d i 4s rozpoznaj podstawową konfigurację chromu.
Podpowiedź 3
Wpisz X: Se, 16, p; Z: Cr, 6, d. Pamiętaj o konfiguracji Cr 3d54s1.
Odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE
Symbol pierwiastka | Numer grupy | Symbol bloku | |
|---|---|---|---|
pierwiastek X | Se | 16 | p |
pierwiastek Z | Cr | 6 | d |
Zasady oceniania
1 p. – za poprawne uzupełnienie wszystkich komórek tabeli.
0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.
Wyjaśnienie
Opracowanie redakcyjne
Rozumowanie krok po kroku
Oba pierwiastki leżą w czwartym okresie, ale warunki liczenia elektronów są różne. X ma sześć elektronów na ostatniej powłoce, więc końcówkę 4s24p4 i jest selenem Se, grupa 16, blok p.
Z ma łącznie sześć elektronów na powłoce zewnętrznej i 3d; odpowiada temu chrom Cr z 3d54s1, grupa 6, blok d. Nie należy wymuszać dla chromu błędnego 3d44s2, bo zadanie dotyczy stanu podstawowego. Numery grup wynikają z rozpoznania pierwiastków, a nie z potraktowania obu warunków jako identycznego opisu powłoki walencyjnej.
Zapis końcowy i porównanie z kluczem
Symbol pierwiastka | Numer grupy | Symbol bloku | |
|---|---|---|---|
pierwiastek X | Se | 16 | p |
pierwiastek Z | Cr | 6 | d |