Skóra zdrowego człowieka ma pH wynoszące około 5,5. Mydła sodowe zmieniają odczyn
skóry i mogą spowodować naruszenie równowagi kwasowo-zasadowej, przez co zmniejsza
się odporność skóry na czynniki zewnętrzne.
Oceń, jak zmienia się (rośnie czy maleje) pH ludzkiej skóry pod wpływem wodnego roztworu mydła. Potwierdź swoją ocenę – zapisz w formie jonowej skróconej odpowiednie równanie reakcji dla stearynianu sodu.
Ocena: …
Równanie reakcji:
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Podpowiedź 1
Rozpoznaj, od jakiego kwasu pochodzi anion mydła. Sprawdź, czy może przyjmować proton od wody.
Podpowiedź 2
Hydroliza anionu tworzy OH−, więc pH rośnie. Sód nie uczestniczy w skróconym równaniu.
Podpowiedź 3
Zapisz anion stearynianowy + H2O ⇌ kwas stearynowy + OH− i ocenę wzrostu pH, zachowując graficzne wzory organiczne.
Odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE
Ocena: (pH ludzkiej skóry) rośnie
Zasady oceniania
1 p. – za poprawną ocenę i poprawne napisanie równania reakcji w formie jonowej skróconej.
0 p. – za błędną ocenę i/lub błędne napisanie równania reakcji (błędne wzory reagentów,
błędne współczynniki stechiometryczne, niewłaściwa forma zapisu) lub odpowiedź
niepełną albo brak odpowiedzi.
Wyjaśnienie
Opracowanie redakcyjne
Rozumowanie krok po kroku
Anion stearynianowy jest zasadą sprzężoną słabego kwasu i w wodzie przyjmuje proton, tworząc kwas stearynowy oraz OH−. Dlatego wodny roztwór mydła ma odczyn zasadowy i w opisanym doświadczeniu podnosi pH powierzchni skóry. Równanie skrócone obejmuje anion stearynianowy i H2O po lewej, a kwas i OH− po prawej, ze strzałką równowagi.
Na+ jest obserwatorem. Można także opisać pobieranie H+ przez anion, co zmniejsza ich stężenie. Nie przypisujemy zasadowości samej obecności sodu: decyduje hydroliza konkretnego anionu słabego kwasu.
Zapis końcowy i porównanie z kluczem
Ocena: (pH ludzkiej skóry) rośnie