Źródło
Informacja do zadań 36–38.
Kwas askorbinowy ulega przemianie w kwas dehydroaskorbinowy zgodnie z poniższym
schematem. Odszczepienie jednego protonu od cząsteczki witaminy C prowadzi do powstania
anionu askorbinianowego (reakcja 1.). W wyniku oddania przez anion askorbinianowy
elektronu i drugiego protonu powstaje rodnik askorbylowy (reakcja 2.). Wskutek utraty
elektronu przez rodnik askorbylowy tworzy się kwas dehydroaskorbinowy (reakcja 3.).



Na podstawie: J. Szymańska-Pasternak, A. Janicka, J. Bober, Witamina C jako oręż w walce
z rakiem, „Onkologia w praktyce klinicznej”, 2011/1.

Napisz równanie procesu utleniania (uzupełnij schemat) i równanie procesu redukcji zachodzących podczas opisanej przemiany. Oba równania przedstaw w formie jonowej z uwzględnieniem liczby oddawanych lub pobieranych elektronów (zapis jonowo-
-elektronowy).

Równanie procesu redukcji:
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Podpowiedź 1
Porównaj liczbę wodorów w obu organicznych formach. Oddziel utratę protonów od utraty elektronów.
Podpowiedź 2
Jedna cząsteczka witaminy C oddaje 2H+ i 2e−. Tlen przyjmuje cztery elektrony, tworząc wodę.
Podpowiedź 3
Uzupełnij organiczną półreakcję o 2H+ + 2e− po prawej. Redukcję zapisz O2 + 4H+ + 4e− → 2H2O.
Odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Zasady oceniania
1 p. – za poprawny zapis w formie jonowo-elektronowej równania procesu utleniania
i procesu redukcji.
0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.
Wyjaśnienie
Opracowanie redakcyjne
Rozumowanie krok po kroku
Przejście kwasu askorbinowego w dehydroaskorbinowy usuwa łącznie dwa atomy wodoru. W zapisie jonowo-elektronowym odpowiada to dwóm H+ i dwóm e− po stronie produktów utleniania.
Redukcja tlenu do wody ma postać O2 + 4H+ + 4e− → 2H2O. Półreakcja utleniania jednej cząsteczki oddaje dwa elektrony; można ją pomnożyć przez dwa przy sumowaniu, lecz każda półreakcja powinna być samodzielnie zbilansowana. Nie zapisujemy H2 jako produktu oddawania wodoru: opis dotyczy transferu protonów i elektronów w utlenianiu, a nie wydzielania gazowego wodoru.
Zapis końcowy i porównanie z kluczem
