Przeprowadzono doświadczenie zilustrowane poniższym schematem.
metal X metal Z
FeCl2 (aq) | |||
|---|---|---|---|
FeCl2 (aq)
Celem doświadczenia było odróżnienie dwóch, oznaczonych umownie literami X i Z, metali,
z których wykonano płytki. Wiadomo, że jednym metalem był cynk, a drugim – nikiel.
Po pewnym czasie obie płytki wyjęto z roztworów, osuszono i zważono. Stwierdzono,
że zmieniła się tylko masa płytki wykonanej z metalu X.
Uzupełnij poniższe zdania. Wybierz i zaznacz właściwe określenie spośród podanych w każdym nawiasie oraz napisz w formie jonowej skróconej równanie zachodzącej reakcji.
Masa płytki wykonanej z metalu X się (zmniejszyła / zwiększyła).
Podczas przeprowadzonego doświadczenia przebiegła reakcja zilustrowana równaniem:
Metalem Z był (cynk / nikiel).
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Podpowiedź 1
Porównaj aktywność Zn i Ni z Fe. Następnie zestaw masę metalu roztwarzanego i osadzanego.
Podpowiedź 2
Reaguje cynk, a stosunek Zn:Fe wynosi 1:1. Cynk ma większą masę molową od żelaza.
Podpowiedź 3
Wybierz zmniejszyła, zapisz Zn + Fe2+ → Zn2+ + Fe i wskaż Z jako nikiel. Nalot nie oznacza automatycznie przyrostu masy.
Odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Zasady oceniania
1 p. – za poprawne wskazanie określeń w każdym nawiasie i napisanie równania reakcji
w formie jonowej skróconej.
0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.
Wyjaśnienie
Opracowanie redakcyjne
Rozumowanie krok po kroku
Cynk jest bardziej aktywny od żelaza, więc wypiera je z FeCl2: Zn + Fe2+ → Zn2+ + Fe. Nikiel jest mniej aktywny od żelaza i w opisanych warunkach nie daje tej reakcji, zatem metal Z to nikiel. Płytka X jest cynkowa.
Za jeden mol rozpuszczonego Zn osadza się jeden mol Fe, ale około 65 g cynku zostaje zastąpione około 56 g żelaza. Masa płytki maleje mimo pojawienia się osadu metalu. Nie wystarczy stwierdzić, że osadzanie żelaza zwiększa masę: trzeba uwzględnić jednoczesny ubytek cynku i porównać masy molowe.
Zapis końcowy i porównanie z kluczem
