Zadanie 16 — czerwiec 2015 — Formuła 2015

Formuła 2015rozszerzony1 pktOczekuje na przegląd podstawy
Źródło

Informacja do zadań 16–19.

W celu określenia składu jakościowego dwuskładnikowego stopu glinu i metalu Me

przeprowadzono dwuetapowe doświadczenie.

Etap 1.: Do 10,0 g stopu dodano nadmiar stężonego roztworu wodorotlenku sodu

i zaobserwowano, że część stopu uległa roztworzeniu, przy czym w reakcji wydzielał się

palny gaz, o gęstości mniejszej od gęstości powietrza. Masa nieprzereagowanej części stopu

wynosiła 8,1 g. Otrzymany po oddzieleniu roztworu metal Me poddano dalszym badaniom.

Etap 2.: Do nieprzereagowanego składnika dodano nadmiar roztworu HNO3 i zaobserwowano

wydzielenie bezbarwnego gazu, który u wylotu probówki zmieniał barwę na brązową.

W powstałym roztworze były obecne jony Me+. Po ustaniu wydzielania się gazu do roztworu

dodano nadmiar wodnego roztworu wodorotlenku sodu i zaobserwowano pojawienie się

osadu.

Zapisz w formie jonowej skróconej równanie reakcji zachodzącej po dodaniu stężonego roztworu wodorotlenku sodu do glinu, jeżeli w reakcji powstaje anion tetrahydroksoglinianowy.

Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Ustal produkt kompleksowy i gaz wydzielany podczas reakcji metalu z zasadą. Nie pomijaj wody jako reagenta.

Podpowiedź 2

Dwa atomy Al oddają łącznie 6 elektronów, co daje 3H2. Każdy kompleks zawiera cztery grupy hydroksylowe.

Podpowiedź 3

Zapisz 2Al + 2OH− + 6H2O → 2[Al(OH)4]− + 3H2. Sprawdź atomy i ładunek −2.

Odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

2Al + 2OH− + 6H2O → 2[Al(OH)4]− + 3H2

Zasady oceniania

1 p. – poprawne napisanie w formie jonowej skróconej równania reakcji

0 p. – błędne napisanie równania reakcji (błędne wzory reagentów, błędne współczynniki

stechiometryczne, niewłaściwa forma zapisu) lub brak odpowiedzi

Wyjaśnienie

Opracowanie redakcyjne

Rozumowanie krok po kroku

Glin reaguje z mocną zasadą w obecności wody, ponieważ tworzy stabilny, rozpuszczalny kompleks hydroksylowy. Metal utlenia się z 0 do +III, a wodór z wody redukuje się do H2. Dwa atomy Al oddają sześć elektronów, co odpowiada trzem cząsteczkom wodoru.

Równanie jonowe ma postać 2Al + 2OH− + 6H2O → 2[Al(OH)4]− + 3H2. Nie jest to samo roztwarzanie gotowego Al(OH)3: tutaj substratem jest metal i wydziela się gaz. Sód pomijamy jako jon obserwator, a suma ładunków wynosi −2 po obu stronach.

Zapis końcowy i porównanie z kluczem

2Al + 2OH− + 6H2O → 2[Al(OH)4]− + 3H2
Informacje i źródła zadania

ID zadania: CHEM_R_F2015_2015_06_dodatkowy_16

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania