Zadanie 24 — przykladowy 2015 — Formuła 2015

Formuła 2015rozszerzony1 pktOczekuje na przegląd podstawy
Źródło

Informacja do zadań 23–27.

Informacja do zadań 23–27. — oryginalny fragment CKE, s.12

Określ typ reakcji (addycja, eliminacja, substytucja) oraz mechanizm (elektrofilowy, nukleofilowy, rodnikowy) reakcji oznaczonej na schemacie numerem 1.

Typ reakcji: …

Mechanizm reakcji: …

Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Oceń, czy chlor przyłącza się do wiązania wielokrotnego, czy zastępuje wodór.

Podpowiedź 2

Zwróć uwagę na światło nad strzałką. Sprzyja ono homolitycznemu rozpadowi cząsteczki chloru.

Podpowiedź 3

Podaj typ: substytucja, oraz mechanizm: rodnikowy. Nie przenoś warunków z kolejnych etapów na reakcję 1.

Odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Typ reakcji: substytucja

Mechanizm reakcji: rodnikowy

Zasady oceniania

1 pkt – poprawne określenie typu i mechanizmu reakcji

0 pkt – inna odpowiedź lub brak odpowiedzi

Wyjaśnienie

Opracowanie redakcyjne

Rozumowanie krok po kroku

W pierwszej reakcji chlor działa na nasycony węglowodór pod wpływem światła. Atom chloru zastępuje atom wodoru, więc według zmiany budowy jest to substytucja. Światło umożliwia homolityczne rozerwanie wiązania w cząsteczce chloru i powstanie rodników, które podtrzymują reakcję łańcuchową.

Mechanizm jest zatem rodnikowy. Typ i mechanizm opisują dwa różne aspekty tej samej przemiany, dlatego trzeba podać oba określenia. Wodny KOH występujący w dalszych etapach schematu nie określa mechanizmu reakcji 1; decydują jej własne substraty i warunki.

Zapis końcowy i porównanie z kluczem

Typ reakcji: substytucja

Mechanizm reakcji: rodnikowy

Informacje i źródła zadania

ID zadania: CHEM_R_F2015_2015_00_przykladowy_24

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania