Zadanie 12.4 — maj 2026 — Formuła 2023

Formuła 2023rozszerzonyEgzamin pisemny1 pkt
Materiał źródłowy do zadania

CKE — Materiał do zadania 12 · maj 2026 · Formuła 2023

Materiał do zadania 12; strona PDF 16
Materiał do zadania 12 · strona PDF 16
Transkrypcja tekstu (rysunki i układ w oryginale powyżej)
Ryby chrzęstnoszkieletowe gromadzą we krwi duże ilości mocznika, którego całkowite
stężenie osmotyczne we krwi jest równe stężeniu wody morskiej albo nawet je przekracza.
Oprócz mocznika, ważnym składnikiem krwi ryb chrzęstnoszkieletowych jest tlenek
trimetyloaminy (TMAO). Poniżej przedstawiono wyniki symulacji komputerowych wpływu
wysokiej temperatury, mocznika o wysokim stężeniu (8 mol ∙ dm−3) oraz TMAO o dwóch
różnych stężeniach (1 mol ∙ dm−3, 4 mol ∙ dm−3) na strukturę przestrzenną białka – inhibitora
chymotrypsyny 2 (CI2).
struktura
tylko woda
tylko woda
tylko woda
krystaliczna
25 °C
60 °C
125 °C
TMAO, 1 mol ∙ dm−3
TMAO, 4 mol ∙ dm−3
TMAO, 4 mol ∙ dm−3
mocznik, 8 mol ∙ dm−3
25 °C
60 °C
60 °C
mocznik, 8 mol ∙ dm−3
60 °C
Obecność TMAO potwierdzono także w tkance mięśniowej wielu ryb kostno-
i chrzęstnoszkieletowych. Przypuszcza się, że ten związek w mięśniach stabilizuje strukturę
białek w warunkach wysokiego ciśnienia hydrostatycznego. Na poniższym wykresie
przedstawiono wyniki pomiaru zawartości TMAO w tkance mięśniowej ryb morskich żyjących
na różnych głębokościach, uzyskane przez różne zespoły badawcze.
400
zawartość TMAO, mmol ∙ kg−1
300
Laxon i in. (2011)
Bockus i in. (2016)
200
Samerotte i in. (2007)
Yancey i in. (2014)
100
ryby chrzęstnoszkieletowe
ryby kostnoszkieletowe
0
2000
4000
6000
8000
0
głębokość, m
Na podstawie: B.J. Bennion i V. Daggett, Counteraction […], „PNAS” 101(17), 2004;
H. Laurent i in., The Ability of Trimethylamine N-oxide […], „Communications Chemistry” 5(116), 2022.
Autor i źródło materiału

https://arkusze.pl/maturalne/biologia-2026-maj-matura-rozszerzona.pdf
Oficjalny arkusz egzaminacyjny CKE; pochodzenie i cytowane źródła widoczne w oryginale.

Zadanie 12.4; strona PDF 17
Zadanie 12.4 · strona PDF 17
Transkrypcja tekstu (rysunki i układ w oryginale powyżej)
Oceń prawdziwość poniższych stwierdzeń dotyczących osmoregulacji ryb
chrzęstnoszkieletowych. Wybierz P, jeśli stwierdzenie jest prawdziwe, albo F – jeśli jest
fałszywe.
Dzięki gromadzeniu się mocznika we krwi płyny ustrojowe tych ryb są
P
F
w przybliżeniu izotoniczne względem wody morskiej.
Dzięki gromadzeniu się mocznika we krwi te ryby nie są narażone
P
F
na nadmierny osmotyczny odpływ wody.

Odpowiedź zapisuje się na tym urządzeniu i w tej przeglądarce.

Pokaż odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Klucz i zasady oceniania CKE; strona PDF 23
Klucz i zasady oceniania CKE · strona PDF 23
Klucz i zasady oceniania CKE; strona PDF 24
Klucz i zasady oceniania CKE · strona PDF 24
Transkrypcja tekstu (rysunki i układ w oryginale powyżej)
Zasady oceniania
1 pkt – odpowiedź poprawna.
0 pkt – odpowiedź niespełniająca wymagań na 1 pkt albo brak odpowiedzi.
Rozwiązanie
PP
Informacje i źródła zadania

ID zadania: BIO-2026-MAJ-F2023-Z12-4

Organizator: CKE

Wymagania PP2024: PR:XI.2.4.a | PR:XI.2.4.c | PR:OG.IV.1

Działy: Funkcjonowanie zwierząt

Organizmy: zwierzęta

Procesy: ekspresja genów

Zagadnienia: Wydalanie i osmoregulacja

Umiejętności: Rozumowanie i zastosowanie nabytej wiedzy do rozwiązywania problemów biologicznych

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania