Tekst A
Homer
Iliada
„Synu Peleusa, Achillu, najdostojniejszy z Achajów.
Z łez moich nie drwij, bo wielka nad Achajami niedola,
Wszyscy już, najszlachetniejsi dawniej z bitewnych szeregów,
Ranni od strzał i od włóczni leżą pokotem w okrętach. […]
Lecz ciebie, Achillu, to nic nie obchodzi!
Oby mnie też nie ogarnął ten gniew, jaki w sercu hodujesz,
Ty, bohaterze zagłady! […]
O bezlitosny! […]
Musiało ciebie urodzić
Morze o falach wzburzonych i szorstkie skały, tak twarde
Serce jest w tobie! Jeżeli jakaś cię wróżba wstrzymuje,
Jeśli od Dzeusa przyniosła ci wieść taką matka czcigodna,
Pozwól, bym poszedł za ciebie na czele wojsk […].
Pozwól mi jeszcze ramiona twą zbroją okryć przesławną.
Może za ciebie mnie wezmą i przerwą bitwę Trojanie
Trwogą przejęci. Synowie Achajów wtedy odpoczną
Walką znużeni. Choć krótkie wytchnienie bywa wśród bitwy,
Jednak z nowymi siłami zepchniemy łatwo strudzonych
Precz od namiotów i lotnych okrętów aż do ich miasta”.
Przypisy i opis źródła
Homer, Iliada, tłum. Kazimiera Jeżewska, Wrocław 1986.
Oceń prawdziwość podanych stwierdzeń odnoszących się do przytoczonego fragmentu Iliady Homera. Zaznacz P, jeśli stwierdzenie jest prawdziwe, albo F – jeśli jest fałszywe.
Wcześniej zapisana notatka
Odpowiedź zapisuje się na tym urządzeniu i w tej przeglądarce.
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Odsłaniaj wskazówki po kolei, tylko gdy potrzebujesz dalszej pomocy. Po każdej spróbuj wrócić do samodzielnego rozwiązania.
1. Od czego zacząć?
Argument emocjonalny i argument skierowany przeciw osobie nie oznaczają tego samego, ale mogą współwystępować.
2. Gdzie szukać?
Oddziel wypowiedzi o cierpieniu Achajów od ocen samego Achillesa. Sprawdź, czemu służy każda grupa.
3. Jak zbudować odpowiedź?
Dla obu twierdzeń nazwij obiekt oddziaływania: uczucia słuchacza albo cechy rozmówcy. Następnie porównaj to z definicją wskazanego argumentu.
Pokaż odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE
PP
Zasady oceniania
1 pkt – dwie poprawne odpowiedzi.
0 pkt – odpowiedź niespełniająca wymagań na 1 pkt albo brak odpowiedzi.
Wyjaśnienie rozwiązania
Opracowanie redakcyjne
Dlaczego tak, dlaczego nie?
| Wariant / rozstrzygnięcie | Uzasadnienie |
|---|---|
| 1. P | Patrokles mówi o niedoli i ranach Achajów oraz okazuje łzy. Chce wzbudzić w Achillesie współczucie i skłonić go do pomocy. |
| 2. P | Określenia podkreślające bezlitosność i twarde serce Achillesa uderzają w samego rozmówcę. Patrokles ocenia jego cechy i postawę, dlatego obok perswazji emocjonalnej występuje argument ad personam. |
Na co uważać
Te dwa sposoby argumentowania mogą występować jednocześnie; nie trzeba wybierać między nimi.
Warunki pełnej odpowiedzi i punktacja
1 pkt – dwie poprawne odpowiedzi. 0 pkt – odpowiedź niespełniająca wymagań na 1 pkt albo brak odpowiedzi.
Informacje i źródła zadania
ID zadania: POL-2026-SIERPIEN-F2023-Z7
Organizator: CKE
Wymagania PP2024: PP:I.2.2 | PP:III.1.5
Epoki: starożytność
Autorzy: Homer
Umiejętności: I.2 Odbiór tekstów kultury | III.1 Elementy retoryki