Tekst A
Człowiek średniowieczny pojmował swe stosunki ze Stwórcą na wzór relacji między królem a wasalami. Hołd łączył ich więzią osobistą i nierozerwalną.
Przypisy i opis źródła
Na podstawie: André Vauchez, Duchowość średniowiecza, tłum. Hanna Zaremska, Gdańsk 2004.
Tekst B
Pieśń o Rolandzie
CLXXVI
Hrabia Roland leży pod sosną. […] Wiele rzeczy przychodzi mu na pamięć: tyle ziem, które zdobył dzielny rycerz, i słodka Francja, i krewniacy, i Karol Wielki, jego pan, który go wychował. Płacze i wzdycha, […] bije się w piersi i prosi Boga o przebaczenie: „Prawdziwy Ojcze, któryś nigdy nie skłamał, […] ocal moją duszę od wszystkich niebezpieczeństw za grzechy, którem popełnił w życiu!”. Ofiarował Bogu swą prawą rękawicę, święty Gabriel wziął ją z jego dłoni. Opuścił głowę na ramię; doszedł, ze złożonymi rękami, swego końca. Bóg zsyła mu swego anioła Cherubina i świętego Michała opiekuna; z nimi przyszedł i święty Gabriel. Niosą duszę hrabiego do raju.
Przypisy i opis źródła
Pieśń o Rolandzie, [w:] Arcydzieła francuskiego średniowiecza, tłum. Tadeusz Żeleński (Boy), Anna Tatarkiewicz, Warszawa 1968.
Czy w przytoczonym fragmencie Pieśni o Rolandzie została odzwierciedlona relacja między człowiekiem a Bogiem opisana przez André Vaucheza? Uzasadnij odpowiedź.
Odpowiedź zapisuje się na tym urządzeniu i w tej przeglądarce.
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Odsłaniaj wskazówki po kolei, tylko gdy potrzebujesz dalszej pomocy. Po każdej spróbuj wrócić do samodzielnego rozwiązania.
1. Od czego zacząć?
Porównaj opis stosunku człowieka do Boga z gestem Rolanda, nie samą obecność religii.
2. Gdzie szukać?
Wróć do znaczenia oddawanej rękawicy oraz zależności przedstawionej przez Vaucheza.
3. Jak zbudować odpowiedź?
Objaśnij gest w kontekście społecznym, następnie odnieś ten sens do relacji religijnej. Dopiero wtedy uzasadnij rozstrzygnięcie.
Pokaż odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE
- Roland zachowuje się wobec Boga jak wobec władcy, ponieważ oddaje mu symbolicznie rękawicę, co oznacza, że składa hołd.
- Fragment Pieśni o Rolandzie odzwierciedla poddańczy stosunek człowieka wobec Boga. W scenie śmierci Rolanda został ukazany gest tytułowego bohatera – ofiarowując Bogu rękawicę, symbolicznie oddaje mu swoje życie.
Zasady oceniania
1 pkt – rozstrzygnięcie i poprawne uzasadnienie.
0 pkt – odpowiedź niepoprawna lub niepełna albo brak odpowiedzi.
Wyjaśnienie rozwiązania
Opracowanie redakcyjne
Krok po kroku
Porównaj opis relacji z gestem Rolanda w scenie śmierci. Oddanie rękawicy przypomina hołd składany seniorowi przez wasala.
Roland symbolicznie uznaje Boga za najwyższego władcę i oddaje Mu własne życie. Dlatego gest potwierdza poddańczy charakter relacji opisanej przez Vaucheza. Odpowiedź „tak” musi zawierać wyjaśnienie symbolicznego znaczenia rękawicy.
Na co uważać
Samo stwierdzenie, że Roland jest chrześcijaninem, nie wykazuje konkretnej relacji senior–wasal.
Warunki pełnej odpowiedzi i punktacja
1 pkt – rozstrzygnięcie i poprawne uzasadnienie. 0 pkt – odpowiedź niepoprawna lub niepełna albo brak odpowiedzi.
Informacje i źródła zadania
ID zadania: POL-2026-MAJ-F2023-Z8
Organizator: CKE
Wymagania PP2024: PP:I.1.7 | PP:I.1.8 | PP:I.2.1
Motywy: wiara
Umiejętności: I.1 Czytanie utworów literackich | I.2 Odbiór tekstów kultury