Tekst A
Ulica
Ulica.
Dwa prostokąty z cegły na prostokącie z betonu.
Hymn pionu.
Przez rogatkę z dachów światło się przemyca,
złodziejom dnia – kara.
Tramwaj, paw z blachy, … gl-gl… próżność swą rozgęgla.
Słońce = tylko benzyna lub para.
Człowiek = ptak z węgla.
Przypisy i opis źródła
Tadeusz Peiper, Ulica, [w:] Poezja polska okresu międzywojennego. Antologia, Wrocław 1997.
Tekst B
Paweł Jarodzki Kameleon1
www.zacheta.art.pl.
Przypisy i opis źródła
1 Obraz przedstawia bryłę wrocławskiego domu handlowego Kameleon nocą. Pierwotnie był to dom towarowy. Został zaprojektowany w 1927 roku przez Ericha Mendelsohna i był wówczas przykładem nowatorskich rozwiązań technicznych;
Data powstania obrazu: 2006 r., www.zacheta.art.pl.
Materiał graficzny — powiększ po otwarciu
Oceń prawdziwość podanych stwierdzeń odnoszących się do przytoczonego wiersza Tadeusza Peipera Ulica oraz do obrazu Pawła Jarodzkiego Kameleon. Zaznacz P, jeśli stwierdzenie jest prawdziwe, albo F – jeśli jest fałszywe.
Wcześniej zapisana notatka
Odpowiedź zapisuje się na tym urządzeniu i w tej przeglądarce.
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Odsłaniaj wskazówki po kolei, tylko gdy potrzebujesz dalszej pomocy. Po każdej spróbuj wrócić do samodzielnego rozwiązania.
1. Od czego zacząć?
Sprawdzaj osobno ocenę cywilizacji i natury, budowę wiersza oraz środek malarski.
2. Gdzie szukać?
W poezji przyjrzyj się skrótom składniowym i obrazom miasta; na obrazie zestawieniu światła oraz barw.
3. Jak zbudować odpowiedź?
Każde zdanie zestaw z właściwym źródłem i dokładnym zakresem. Samo pojawienie się natury nie dowodzi jej pochwały.
Pokaż odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE
FPP
Zasady oceniania
2 pkt – wskazanie trzech poprawnych odpowiedzi.
1 pkt – wskazanie dwóch poprawnych odpowiedzi.
0 pkt – wskazanie jednej poprawnej odpowiedzi lub odpowiedź niepoprawna albo brak odpowiedzi.
Wyjaśnienie rozwiązania
Opracowanie redakcyjne
Dlaczego tak, dlaczego nie?
| Wariant / rozstrzygnięcie | Uzasadnienie |
|---|---|
| 1. F | Oba dzieła kierują uwagę ku miastu i cywilizacji. Nie można przypisać im wspólnego podziwu dla natury na równi z techniką; u Peipera nawet słońce zostaje ujęte przez obraz energii i maszyn. |
| 2. P | Krótkie frazy, np. nazwanie ulicy czy zestawienie jej geometrycznych elementów, pomijają część składników pełnych zdań. Dominacja takich skrótów uzasadnia rozpoznanie elips. |
| 3. P | Przedstawienie budynku nocą operuje zestawieniem różniących się partii światła i ciemności. Kontrast wyodrębnia bryłę i buduje wyrazistość obrazu. |
Na co uważać
Nie traktuj słowa „słońce” jako automatycznego dowodu zachwytu naturą — sprawdź sposób jego przedstawienia.
Warunki pełnej odpowiedzi i punktacja
2 pkt – wskazanie trzech poprawnych odpowiedzi. 1 pkt – wskazanie dwóch poprawnych odpowiedzi. 0 pkt – wskazanie jednej poprawnej odpowiedzi lub odpowiedź niepoprawna albo brak odpowiedzi.
Informacje i źródła zadania
ID zadania: POL-2023-GRUDZIEN-F2023-Z12
Organizator: CKE
Wymagania PP2024: PP:I.1.4 | PP:I.1.8 | PP:I.2.5
Wymagania historyczne: I.1.4 rozpoznaje w tekście literackim […] elipsę; I.1.9 rozpoznaje tematykę i problematykę poznanych tekstów […]. I.2.6 odczytuje pozaliterackie teksty kultury, stosując kod właściwy w danej dziedzinie sztuki.
Autorzy: Tadeusz Peiper
Utwory: Ulica
Motywy: natura
Umiejętności: I.1 Czytanie utworów literackich | I.2 Odbiór tekstów kultury