Materiał źródłowy do zadania
CKE — Materiał do zadania 6 · maj 2026 · Formuła 2023
Transkrypcja tekstu (rysunki i układ w oryginale powyżej)
komórkowego – na bilans węgla, czyli wzrost lub spadek zawartości związków organicznych
w roślinach, przeprowadzono następujące doświadczenie.
Na trzech szalkach (patrz tabela poniżej) wyścielonych bibułą wysiano po 1,5 g nasion
rzodkiewki. Następnie nasiona poddano różnym warunkom nawodnienia oraz oświetlenia:
•
nasiona z grupy 1. umieszczono na suchym podłożu i ich nie podlewano, natomiast
nasiona z grup 2. i 3. umieszczono na wilgotnym podłożu i podlewano w miarę potrzeby
•
nasiona z grup 1. i 2. oświetlano, natomiast nasiona z grupy 3. trzymano w ciemności.
Nasiona wykiełkowały jedynie w grupach 2. i 3. Po 10 dniach materiał roślinny – nasiona lub
siewki – wysuszono i dla każdej z badanych grup określono zawartość suchej masy.
Warunki doświadczenia
Wyniki
Numer
Sucha masa materiału
grupy
Woda
Światło
Kiełkowanie
roślinnego
1.
nie
tak
nie
1,46 g
2.
tak
tak
tak
1,63 g
3.
tak
nie
tak
1,20 g
Na podstawie: D. Ebert-May i in., Disciplinary Research Strategies […], „BioScience” 53(12), 2003.
Autor i źródło materiału
https://arkusze.pl/maturalne/biologia-2026-maj-matura-rozszerzona.pdf
Oficjalny arkusz egzaminacyjny CKE; pochodzenie i cytowane źródła widoczne w oryginale.
Transkrypcja tekstu (rysunki i układ w oryginale powyżej)
Rozstrzygnij, z którą grupą – 1. czy 3. – należy porównać wyniki pomiaru suchej masy
0–1
uzyskane w grupie 2., aby określić łączny wpływ fotosyntezy i oddychania
komórkowego na bilans węgla w grupie 2. Odpowiedź uzasadnij.
Rozstrzygnięcie: .....................................................................................................................
Uzasadnienie: .........................................................................................................................
................................................................................................................................................
................................................................................................................................................
Odpowiedź zapisuje się na tym urządzeniu i w tej przeglądarce.
Pokaż odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE
Transkrypcja tekstu (rysunki i układ w oryginale powyżej)
1 pkt – wskazanie grupy 1., wraz z poprawnym uzasadnieniem, odnoszącym się do
zachowania wyjściowego poziomu związków organicznych w tej próbie, bezpośrednio
lub pośrednio – np. przez odniesienie się do ograniczenia procesów metabolicznych
lub do braku fotosyntezy i oddychania.
0 pkt – odpowiedź niespełniająca wymagań na 1 pkt albo brak odpowiedzi.
Rozstrzygnięcie
Grupa 1.
Przykładowe uzasadnienia
•
W grupie 1. procesy metaboliczne praktycznie nie zachodziły, a więc zachowała ona
początkową zawartość związków organicznych i stanowi w tym doświadczeniu punkt
odniesienia dla pozostałych grup: 2. i 3.
•
Ze względu na brak wody nasiona w grupie 1. pozostały w spoczynku, a więc nie
zmieniała się u nich zawartość związków organicznych podczas trwania eksperymentu.
•
W tej grupie nie zachodziły procesy fotosyntezy i oddychania.
Uwaga:
Nie uznaje się odpowiedzi zawierających poprawne uzasadnienie, ale niewskazujących
jednoznacznie numeru grupy, np. „Rozstrzygnięcie: ----; Uzasadnienie: W tej grupie nie
zachodziły procesy ani fotosyntezy, ani oddychania”.
Informacje i źródła zadania
ID zadania: BIO-2026-MAJ-F2023-Z6-3
Organizator: CKE
Wymagania PP2024: PR:I.1.3 | PR:III.4.1 | PR:III.5.1 | PR:IX.4.4 | PR:OG.II.1 | PR:OG.II.5
Działy: Chemizm życia | Energia i metabolizm | Różnorodność roślin
Organizmy: rośliny | zwierzęta
Procesy: fotosynteza | oddychanie komórkowe | ekspresja genów
Zagadnienia: Składniki nieorganiczne | Fotosynteza | Pozyskiwanie energii użytecznej biologicznie | Odżywianie się roślin
Umiejętności: Rozwijanie myślenia naukowego; doskonalenie umiejętności planowania i przeprowadzania obserwacji i doświadczeń oraz wnioskowania w oparciu o wyniki badań