Materiał źródłowy do zadania
CKE — Materiał do zadania 11 · czerwiec 2026 · Formuła 2015
Na poniższym schemacie przedstawiono reakcję układu odpornościowego wywołaną kontaktem z alergenem – pyłkiem roślin. Po pierwszym kontakcie z alergenem – przez aktywowane komórki układu odpornościowego – są wytwarzane przeciwciała łączące się z odpowiednimi receptorami na powierzchni komórek efektorowych. Po ponownym kontakcie z alergenem dochodzi do rozpoznania antygenu na powierzchni pyłku przez te przeciwciała i – w konsekwencji – do uwolnienia histaminy i innych mediatorów z komórek efektorowych. Na schemacie nie zachowano proporcji wielkości poszczególnych elementów.
Na podstawie: E. Nuñez-Borque i in., Pathophysiological, Cellular, and Molecular Events of the Vascular System
in Anaphylaxis, „Frontiers in Immunology” 13, 2022.
Zobacz oryginalny fragment CKE
Autor i źródło materiału
https://arkusze.pl/maturalne/biologia-2026-czerwiec-matura-stara-rozszerzona.pdf
Oficjalny arkusz egzaminacyjny CKE; pochodzenie i cytowane źródła widoczne w oryginale.
Która klasa przeciwciał jest zaangażowana w reakcję alergiczną prowadzącą do uwolnienia histaminy w wyniku powtórnego kontaktu z alergenem? Zaznacz właściwą odpowiedź spośród podanych.
Zobacz oryginalny fragment CKE
Wcześniej zapisana notatka
Odpowiedź zapisuje się na tym urządzeniu i w tej przeglądarce.
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Podpowiedź 1
Skup się na powtórnym kontakcie z alergenem i uwalnianiu histaminy. Samo występowanie przeciwciał nie wystarcza do określenia ich klasy.
Podpowiedź 2
Przypomnij sobie klasę immunoglobulin związaną z reakcjami alergicznymi i receptorami komórek tucznych lub bazofilów. Odróżnij ją od przeciwciał obecnych w wydzielinach.
Podpowiedź 3
Ułóż mechanizm: przeciwciało przyłączone do receptora komórki → związanie alergenu → uwolnienie mediatora. Wybierz klasę pasującą do całego tego ciągu.
Pokaż odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE
C
Zobacz oryginalny fragment CKE
Zasady oceniania
1 pkt – odpowiedź poprawna. 0 pkt – odpowiedź niespełniająca wymagań na 1 pkt albo brak odpowiedzi.
Wyjaśnienie rozwiązania
Opracowanie redakcyjne
Wybierz C — IgE. Przeciwciała tej klasy wiążą receptory na bazofilach i komórkach tucznych. Ponowny kontakt z odpowiednim alergenem prowadzi do związania sąsiednich cząsteczek IgE i aktywacji komórki, która uwalnia m.in. histaminę. IgA kojarzy się głównie z ochroną błon śluzowych, IgG z wieloma reakcjami odpornościowymi, a IgD z receptorami limfocytów B; nie są one klasą wskazaną przez opisany mechanizm.
Sprawdź kompletność rozwiązania
1 pkt – odpowiedź poprawna. 0 pkt – odpowiedź niespełniająca wymagań na 1 pkt albo brak odpowiedzi.
Powiązanie z obecną podstawą programową:
Polecenie 11.2 — w podstawie programowej. Przeciwciała uczestniczące w reakcji alergicznej.
- PR:XI.2.2.g — analizuje zaburzenia funkcjonowania układu odpornościowego (nadmierna i osłabiona odpowiedź immunologiczna) oraz podaje sytuacje wymagające immunosupresji (przeszczepy, alergie, choroby autoimmunologiczne).
Wymagania podstawy programowej
Polecenie 11.2
W podstawie programowej
Przeciwciała uczestniczące w reakcji alergicznej.
- PR:XI.2.2.g — analizuje zaburzenia funkcjonowania układu odpornościowego (nadmierna i osłabiona odpowiedź immunologiczna) oraz podaje sytuacje wymagające immunosupresji (przeszczepy, alergie, choroby autoimmunologiczne).
Przypisanie redakcyjne do podstawy BIO-PP2024; historyczne wymagania CKE pozostają w informacjach o zadaniu.
Informacje i źródła zadania
ID zadania: BIO-2026-CZERWIEC-F2015-Z11-2
Organizator: CKE
Wymagania PP2024: PR:XI.2.2.g
Wymagania historyczne: 7. Układ odpornościowy. Zdający: 2) przedstawia reakcję odpornościową humoralną […]; 4) przedstawia immunologiczne podłoże alergii […].
Działy: Funkcjonowanie zwierząt
Organizmy: rośliny | zwierzęta
Zagadnienia: Odporność