Zadanie 15.4 — czerwiec 2022 — Formuła 2015

Formuła 2015rozszerzony1 pkt
Materiał źródłowy do zadania

CKE — Materiał do zadania 15 · czerwiec 2022 · Formuła 2015

U owiec gen BMP15 zlokalizowany jest na chromosomie X i zawiera dwa eksony oddzielone od siebie intronem o długości ok. 5400 pz (par zasad), a pełna długość sekwencji kodującej (z uwzględnieniem kodonu stop) to 1182 pz. Propeptyd białka BMP15 (niedojrzałe białko) zawiera peptyd sygnałowy, który następnie ulega usunięciu. Dojrzała forma białka BMP15 składa się ze 125 aminokwasów.

W poniższej tabeli opisano dwa zmutowane allele genu BMP15. Allele Fec XB oraz Fec XL są odpowiedzialne za zwiększenie częstości owulacji u owiec.

Allel genu BMP15Podstawienie nukleotydu w kodoniePozycja podstawionego aminokwasu
w propeptydziew dojrzałym białku
Fec XB AGC → AUC36799
Fec XL UGU → UAU32153

Na podstawie: G. Smołucha, A. Piestrzyńska-Kajtoch, B. Rejduch, Genetyczny aspekt wysokiej plenności u owiec. Cz. I, „Wiadomości Zootechniczne” 1, 2012.

Zobacz oryginalny fragment CKE
Materiał do zadania 15; strona PDF 18
Materiał do zadania 15 · strona PDF 18
Autor i źródło materiału

https://arkusze.pl/maturalne/biologia-2022-czerwiec-matura-rozszerzona.pdf
Oficjalny arkusz egzaminacyjny CKE; pochodzenie i cytowane źródła widoczne w oryginale.

Zapisz nazwy aminokwasów, którymi różnią się białko kodowane przez prawidłowy allel genu BMP15 i białko kodowane przez zmutowany allel Fec XL.

Nazwa aminokwasu w białku kodowanym przez

1. prawidłowy allel:

2. zmutowany allel Fec XL:

Zobacz oryginalny fragment CKE
Zadanie 15.4; strona PDF 19
Zadanie 15.4 · strona PDF 19

Odpowiedź zapisuje się na tym urządzeniu i w tej przeglądarce.

Pokaż odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Nazwa aminokwasu w białku kodowanym przez

1. prawidłowy allel: cysteina / Cys.

2. zmutowany allel Fec XL: tyrozyna / Tyr.

Zobacz oryginalny fragment CKE
Klucz i zasady oceniania CKE; strona PDF 28
Klucz i zasady oceniania CKE · strona PDF 28

Zasady oceniania

1 pkt – za poprawne podanie nazw aminokwasów lub ich symboli. 0 pkt – za odpowiedź niespełniającą wymagań za 1 pkt albo za brak odpowiedzi.

Klucz CKE jest dostępny. Wyjaśnienie i podpowiedzi do tego polecenia są jeszcze w opracowaniu.

Wymagania podstawy programowej

Polecenie 15.4

W podstawie programowej

Skutki substytucji w sekwencji aminokwasowej.

  • PR:XIII.4 — przedstawia cechy kodu genetycznego;
  • PR:XIII.5 — opisuje proces translacji i przedstawia znaczenie modyfikacji potranslacyjnej białek;
  • PR:XIV.2.5 — przedstawia rodzaje mutacji genowych oraz określa ich skutki;

Przypisanie redakcyjne do podstawy BIO-PP2024; historyczne wymagania CKE pozostają w informacjach o zadaniu.

Informacje i źródła zadania

ID zadania: BIO-2022-CZERWIEC-F2015-Z15-4

Organizator: CKE

Wymagania PP2024: PR:XIII.4 | PR:XIII.5 | PR:XIV.2.5

Wymagania historyczne: VI. Genetyka i biotechnologia. 3. Informacja genetyczna i jej ekspresja. Zdający: 1) […] posługuje się tabelą kodu genetycznego.

Działy: Ekspresja informacji genetycznej | Genetyka klasyczna

Procesy: dziedziczenie

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania