Materiał źródłowy do zadania
CKE — Materiał do zadania 9 · czerwiec 2020 · Formuła 2015
Organizmy modelowe wykazują szereg cech, które ułatwiają ich wykorzystywanie w badaniach naukowych.
Na rysunku przedstawiono rzodkiewnik pospolity (Arabidopsis thaliana). Ta roślina znalazła zastosowanie w badaniach związanych m.in. z fizjologią roślin (przekazywanie sygnałów hormonalnych i stresowych), funkcjonowaniem zegara biologicznego, roślinnymi komórkami macierzystymi oraz genetycznymi podstawami fototropizmu. W doświadczeniach związanych z fizjologią roślin badano wpływ różnych warunków środowiska na kwitnienie rzodkiewnika. Na podstawie wyników jednego z tych doświadczeń sformułowano wniosek:
„Względnie wysoka temperatura przyśpiesza kwitnienie rzodkiewnika”.

Na podstawie: A.T. Wierzbicki, Wielka kariera małej rośliny, „Biologia w Szkole”, nr 3/2003, https://pl.pinterest.com
Autor i źródło materiału
https://arkusze.pl/maturalne/biologia-2020-czerwiec-matura-rozszerzona.pdf
Oficjalny arkusz egzaminacyjny CKE; pochodzenie i cytowane źródła widoczne w oryginale.
Odpowiedź zapisuje się na tym urządzeniu i w tej przeglądarce.
Pokaż odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE
B
Przykładowe cechy świadczące o przynależności do dwuliściennych:
• palowy system korzeniowy;
• liście o nerwacji pierzastej;
• czterokrotne kwiaty (kwiat posiada cztery płatki);
• okwiat zróżnicowany (na kielich i koronę).
Uwagi:
• Uznaje się odpowiedzi odnoszące się do obecności ogonków liściowych oraz nerwacji
siatkowatej, która jest kategorią nadrzędną wobec nerwacji pierzastej.
• Dopuszcza się odpowiedzi odnoszące się do czterech płaszczyzn lub osi symetrii okwiatu
lub kwiatu (de facto u rzodkiewnika występują dwie płaszczyzny symetrii w kwiecie, ale ze względu na skalę rysunku i niewidoczne części generatywne jest to trudne do wywnioskowania).
• Nie uznaje się odpowiedzi odnoszących się do nerwacji dłoniastej, ponieważ na rysunku
jest widoczna nerwacja pierzasta.
Zasady oceniania
1 p. – za zaznaczenie klasy dwuliściennych i podanie dwóch widocznych na rysunku cech budowy rzodkiewnika, świadczących o przynależności do tej klasy. 0 p. – za odpowiedź niespełniającą powyższych wymagań albo za brak odpowiedzi.
Klucz CKE jest dostępny. Wyjaśnienie i podpowiedzi do tego polecenia są jeszcze w opracowaniu.
Wymagania podstawy programowej — Poza podstawą programową
Polecenie 9.2
Poza podstawą programową
Wymaga odróżniania jednoliściennych i dwuliściennych po cechach morfologicznych; obecny IX.2.2 nie wymaga diagnostyki tych klas.
Przypisanie redakcyjne do podstawy BIO-PP2024; historyczne wymagania CKE pozostają w informacjach o zadaniu.
Informacje i źródła zadania
ID zadania: BIO-2020-CZERWIEC-F2015-Z9-2
Organizator: CKE
Wymagania historyczne: IV. Przegląd różnorodności organizmów. 5. Rośliny lądowe. Zdający 5) rozróżnia rośliny jednoliścienne od dwuliściennych, wskazując ich cechy charakterystyczne (cechy liścia i kwiatu, system korzeniowy, budowa anatomiczna korzenia i pędu).
Działy: Różnorodność roślin
Organizmy: rośliny
Zagadnienia: Rozmnażanie i rozprzestrzenianie się roślin


