Zadanie 9.2 — czerwiec 2020 — Formuła 2015

Formuła 2015rozszerzony1 pktPoza podstawą programową
Materiał źródłowy do zadania

CKE — Materiał do zadania 9 · czerwiec 2020 · Formuła 2015

Organizmy modelowe wykazują szereg cech, które ułatwiają ich wykorzystywanie w badaniach naukowych.

Na rysunku przedstawiono rzodkiewnik pospolity (Arabidopsis thaliana). Ta roślina znalazła zastosowanie w badaniach związanych m.in. z fizjologią roślin (przekazywanie sygnałów hormonalnych i stresowych), funkcjonowaniem zegara biologicznego, roślinnymi komórkami macierzystymi oraz genetycznymi podstawami fototropizmu. W doświadczeniach związanych z fizjologią roślin badano wpływ różnych warunków środowiska na kwitnienie rzodkiewnika. Na podstawie wyników jednego z tych doświadczeń sformułowano wniosek:

„Względnie wysoka temperatura przyśpiesza kwitnienie rzodkiewnika”.

Roślina o przyziemnej rozecie liści, korzeniu i rozgałęzionym pędzie. Obok powiększono kwiat, kielich i wydłużony owoc.

Na podstawie: A.T. Wierzbicki, Wielka kariera małej rośliny, „Biologia w Szkole”, nr 3/2003, https://pl.pinterest.com

Zobacz oryginalny fragment CKE
Materiał do zadania 9; strona PDF 10
Materiał do zadania 9 · strona PDF 10
Autor i źródło materiału

https://arkusze.pl/maturalne/biologia-2020-czerwiec-matura-rozszerzona.pdf
Oficjalny arkusz egzaminacyjny CKE; pochodzenie i cytowane źródła widoczne w oryginale.

Zaznacz klasę roślin okrytonasiennych, do której należy rzodkiewnik. Odpowiedź uzasadnij, podając dwie, widoczne na rysunku, cechy budowy tej rośliny, które o tym świadczą.

1. ..

2. ..

Zobacz oryginalny fragment CKE
Zadanie 9.2; strona PDF 11
Zadanie 9.2 · strona PDF 11
Wybierz odpowiedź

Odpowiedź zapisuje się na tym urządzeniu i w tej przeglądarce.

Pokaż odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

B

Przykładowe cechy świadczące o przynależności do dwuliściennych:

• palowy system korzeniowy;

• liście o nerwacji pierzastej;

• czterokrotne kwiaty (kwiat posiada cztery płatki);

• okwiat zróżnicowany (na kielich i koronę).

Uwagi:

• Uznaje się odpowiedzi odnoszące się do obecności ogonków liściowych oraz nerwacji

siatkowatej, która jest kategorią nadrzędną wobec nerwacji pierzastej.

• Dopuszcza się odpowiedzi odnoszące się do czterech płaszczyzn lub osi symetrii okwiatu

lub kwiatu (de facto u rzodkiewnika występują dwie płaszczyzny symetrii w kwiecie, ale ze względu na skalę rysunku i niewidoczne części generatywne jest to trudne do wywnioskowania).

• Nie uznaje się odpowiedzi odnoszących się do nerwacji dłoniastej, ponieważ na rysunku

jest widoczna nerwacja pierzasta.

Zobacz oryginalny fragment CKE
Klucz i zasady oceniania CKE; strona PDF 15
Klucz i zasady oceniania CKE · strona PDF 15

Zasady oceniania

1 p. – za zaznaczenie klasy dwuliściennych i podanie dwóch widocznych na rysunku cech budowy rzodkiewnika, świadczących o przynależności do tej klasy. 0 p. – za odpowiedź niespełniającą powyższych wymagań albo za brak odpowiedzi.

Klucz CKE jest dostępny. Wyjaśnienie i podpowiedzi do tego polecenia są jeszcze w opracowaniu.

Wymagania podstawy programowej — Poza podstawą programową

Polecenie 9.2

Poza podstawą programową

Wymaga odróżniania jednoliściennych i dwuliściennych po cechach morfologicznych; obecny IX.2.2 nie wymaga diagnostyki tych klas.

Przypisanie redakcyjne do podstawy BIO-PP2024; historyczne wymagania CKE pozostają w informacjach o zadaniu.

Informacje i źródła zadania

ID zadania: BIO-2020-CZERWIEC-F2015-Z9-2

Organizator: CKE

Wymagania historyczne: IV. Przegląd różnorodności organizmów. 5. Rośliny lądowe. Zdający 5) rozróżnia rośliny jednoliścienne od dwuliściennych, wskazując ich cechy charakterystyczne (cechy liścia i kwiatu, system korzeniowy, budowa anatomiczna korzenia i pędu).

Działy: Różnorodność roślin

Organizmy: rośliny

Zagadnienia: Rozmnażanie i rozprzestrzenianie się roślin

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania