Źródło
Informacja do zadań 25–26.
Poniżej podano wzory półstrukturalne (grupowe) trzech związków organicznych.

Każdy ze związków A, B, C ma izomery. Poniżej opisano trzy z nich – oznaczone
odpowiednio jako związki A1, B1, C1.
• Związek A1 to izomer związku A, który można utlenić do związku B.
• Związek B1 to izomer związku B, który można zredukować do związku A.
• Związek C1 to izomer związku C, który można otrzymać przez utlenienie związku B.
Narysuj wzory półstrukturalne (grupowe) związków A1, B1 i C1.
A1 | B1 | C1 |
|---|---|---|
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Podpowiedź 1
Odczytaj typy i szkielety A oraz B, a potem cofnij utlenianie aldehydu B do odpowiedniego alkoholu.
Podpowiedź 2
Dobierz keton redukowany do butan-2-olu i kwas powstający przez utlenienie 2-metylopropanalu.
Podpowiedź 3
Narysuj A1: 2-metylopropan-1-ol, B1: butan-2-on, C1: kwas 2-metylopropanowy, zachowując wzory półstrukturalne.
Odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE
| A1 | B1 | C1 |
|---|---|---|
![]() | ![]() | ![]() |
CKE: wzory szkieletowe zamiast półstrukturalnych powodują utratę 1 pkt.
Zasady oceniania
2 pkt – poprawne narysowanie wzorów półstrukturalnych (grupowych) trzech związków.
1 pkt – poprawne narysowanie wzorów półstrukturalnych (grupowych) dwóch związków.
0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższych kryteriów albo brak odpowiedzi.
Wyjaśnienie
Opracowanie redakcyjne
Rozumowanie krok po kroku
Związek B jest 2-metylopropanalem, więc jego alkoholowym prekursorem A1 musi być 2-metylopropan-1-ol: utlenienie zachowuje rozgałęziony szkielet. Alkohol A to butan-2-ol, dlatego redukowanym izomerem B1 jest butan-2-on.
Dalsze utlenienie aldehydu B daje kwas 2-metylopropanowy, czyli C1, izomer estru C o tym samym wzorze sumarycznym. Każdą strukturę sprawdzamy zarówno przez przemianę grupy funkcyjnej, jak i wzór sumaryczny. Polecenie wymaga wzorów półstrukturalnych; same nazwy lub szkielety nie zastępują tych wzorów.
Zapis końcowy i porównanie z kluczem
| A1 | B1 | C1 |
|---|---|---|
![]() | ![]() | ![]() |
CKE: wzory szkieletowe zamiast półstrukturalnych powodują utratę 1 pkt.


