Zadanie 16 — przykladowy 2023 — Formuła 2023

Formuła 2023rozszerzony1 pktOczekuje na przegląd podstawy

Jony miedzi(II) tworzą wiele różnych związków kompleksowych. W roztworze wodnym nie

występują w postaci prostych kationów Cu2+, lecz jako jony uwodnione, czyli

akwakompleksy. W akwakompleksie jon miedzi(II) przyjmuje liczbę koordynacyjną równą 6.

Ten kompleks jest mniej trwały niż kompleks miedzi(II) z amoniakiem, dlatego w obecności

amoniaku o odpowiednim stężeniu w roztworze związku miedzi(II) tworzy się

aminakompleks, w którym liczba koordynacyjna jonu Cu2+ także jest równa 6, ale cztery

cząsteczki wody są zastąpione czterema cząsteczkami amoniaku. Nosi on nazwę jonu

diakwatetraaminamiedzi(II). Obecność tych jonów nadaje roztworowi ciemnoniebieską

barwę. Roztwory, w których obecne są opisane jony kompleksowe, przedstawiono na

poniższych fotografiach.

Zadanie 16 — materiał graficzny CKE, s. 13, element 1.Zadanie 16 — materiał graficzny CKE, s. 13, element 2.

akwakompleks miedzi(II) jon diakwatetraaminamiedzi(II)

Na podstawie: A. Bielański, Podstawy chemii nieorganicznej, Warszawa 2010

oraz M. Cieślak-Golonka, J. Starosta, M. Wasielewski, Wstęp do chemii koordynacyjnej, Warszawa 2010.

Napisz wzory opisanych jonów kompleksowych: akwakompleksu miedzi(II) oraz jonu diakwatetraaminamiedzi(II).

Wzór akwakompleksu miedzi(II): …

Wzór jonu diakwatetraaminamiedzi(II): …

Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Zacznij od sześciu ligandów H2O. W drugim kompleksie wymień cztery na NH3, zachowując łączną liczbę sześć.

Podpowiedź 2

H2O i NH3 są obojętne, dlatego oba kompleksy mają ładunek 2+.

Podpowiedź 3

Wpisz [Cu(H2O)6]2+ oraz [Cu(NH3)4(H2O)2]2+.

Odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Akwakompleks: [Cu(H2O)6]2+. Jon diakwatetraaminamiedzi(II): [Cu(H2O)2(NH3)4]2+ albo [Cu(NH3)4(H2O)2]2+.

Zasady oceniania

1 pkt – poprawne napisanie wzorów dwóch jonów kompleksowych.

0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.

Wyjaśnienie

Opracowanie redakcyjne

Rozumowanie krok po kroku

Akwakompleks o liczbie koordynacyjnej 6 zawiera sześć ligandów H2O: [Cu(H2O)6]2+. W drugim kompleksie cztery z nich zastępuje NH3, a dwie H2O pozostają, więc wzór to [Cu(NH3)4(H2O)2]2+.

Oba rodzaje ligandów są elektrycznie obojętne i nie zmieniają ładunku Cu(II). Wpisz nawias kwadratowy obejmujący cały jon i ładunek 2+ poza nim. Sam [Cu(NH3)4]2+ pomija dwa ligandy wodne, których obecność i liczba koordynacyjna są wyraźnie wymagane w informacji.

Zapis końcowy i porównanie z kluczem

Akwakompleks: [Cu(H2O)6]2+. Jon diakwatetraaminamiedzi(II): [Cu(H2O)2(NH3)4]2+ albo [Cu(NH3)4(H2O)2]2+.

Informacje i źródła zadania

ID zadania: CHEM_R_F2023_2023_00_przykladowy_16

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania