Źródło
Informacja do zadań 24.
W temperaturze powyżej 67 ℃ fenol miesza się z wodą w dowolnych proporcjach, natomiast
w przedziale temperatury 15–40 ℃ jego maksymalne stężenie w roztworze wodnym nie
przekracza 10 %.
Do probówki wprowadzono fenol i wodę w stosunku masowym 1 : 5 i przeprowadzono
doświadczenie.
Etap 1. Zawartość probówki ogrzano do temperatury 70 ℃.
Etap 2. Mieszaninę ochłodzono do temperatury 25 ℃.
Etap 3. Dodano stechiometryczną ilość wodorotlenku sodu (w stosunku do fenolu).
Uzupełnij tabelę. Opisz wygląd zawartości probówki po kolejnych etapach doświadczenia.
Wygląd zawartości probówki | |
|---|---|
po 1. etapie | |
po 2. etapie | |
po 3. etapie |
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Podpowiedź 1
Przelicz stosunek 1:5 na udział fenolu i porównaj go z danymi o mieszalności w obu temperaturach.
Podpowiedź 2
Ogrzanie daje jedną fazę; chłodzenie przy 16,7% przekracza limit, a NaOH tworzy rozpuszczalną sól.
Podpowiedź 3
Wpisz kolejno klarowny roztwór, zmętnienie, klarowny roztwór.
Odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE
| Etap | Wygląd |
|---|---|
| 1 | klarowny roztwór |
| 2 | zmętnienie |
| 3 | klarowny roztwór |
Zasady oceniania
1 pkt – poprawne uzupełnienie trzech wierszy tabeli.
0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.
Wyjaśnienie
Opracowanie redakcyjne
Rozumowanie krok po kroku
Mieszanina fenolu i wody 1:5 ma około 16,7% masowych fenolu. W 70°C, powyżej temperatury pełnej mieszalności podanej w informacji, otrzymujemy klarowny roztwór. Po ochłodzeniu do 25°C taka zawartość przekracza rozpuszczalność, więc pojawia się zmętnienie wskutek rozdzielania faz.
Stechiometryczna ilość NaOH przekształca fenol w dobrze rozpuszczalny fenolan sodu i ponownie daje klarowny roztwór. To trzy kolejne obserwacje. Nie uzasadniaj zmętnienia zasadą, że każdy fenol w wodzie jest nierozpuszczalny: rozstrzygają stężenie i temperatura.
Zapis końcowy i porównanie z kluczem
| Etap | Wygląd |
|---|---|
| 1 | klarowny roztwór |
| 2 | zmętnienie |
| 3 | klarowny roztwór |