Zadanie 12.2 — grudzień 2022 — Formuła 2023

Formuła 2023rozszerzony1 pktOczekuje na przegląd podstawy
Źródło

Informacja do zadań 12.

Przeprowadzono dwa doświadczenia.

Doświadczenie I: Uczeń strącił osad Fe(OH)2,a następnie dodał trochę wody utlenionej

(wodnego roztworu H2O2 o stężeniu 3 %) i zauważył, że barwa osadu zmieniła się na

rdzawobrązową (reakcja 1.).

Doświadczenie II: Uczeń przygotował zielony roztwór Na3[Cr(OH)6], a następnie dodał trochę

H2O2 i stwierdził, że barwa roztworu zmieniła się na żółtą (reakcja 2.).

Na podstawie wyników tych doświadczeń uczeń sformułował hipotezę:

H2O2 w reakcjach utleniania-redukcji zawsze zachowuje się jak utleniacz.

Nauczyciel zaproponował, żeby w celu

Zadanie 12.2 — materiał graficzny CKE, s. 12, element 1.Zadanie 12.2 — materiał graficzny CKE, s. 12, element 2.Zadanie 12.2 — materiał graficzny CKE, s. 12, element 3.

weryfikacji postawionej hipotezy sprawdzić,

czy woda utleniona reaguje z jonami

manganianowymi(VII). Doświadczenie

przeprowadzono.

Na zdjęciach obok pokazano, jak zmieniał

się wygląd zawartości probówki

z roztworem KMnO4, gdy dodano do niego

H2O2.

roztwór

mieszanina po dodaniu H2O2

KMnO4

Rozstrzygnij, czy wynik doświadczenia potwierdza uczniowską hipotezę. Uzasadnij swoją odpowiedź – zinterpretuj zmiany zaobserwowane w trakcie doświadczenia.

Rozstrzygnięcie: …

Uzasadnienie: …

Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Zinterpretuj brunatny produkt i wydzielanie gazu. Który reagent ulega redukcji, a który utlenieniu?

Podpowiedź 2

Mn(VII) daje MnO2, H2O2 daje O2. Nadtlenek oddaje elektrony, więc jest reduktorem.

Podpowiedź 3

Odpowiedz „nie”; to kontrprzykład pokazujący redukujące działanie H2O2 wobec manganianu(VII).

Odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Nie. W tym doświadczeniu jony manganianowe(VII) redukują się do MnO2, a H2O2 utlenia się z wydzieleniem tlenu, więc jest reduktorem.

Zasady oceniania

1 pkt – poprawne rozstrzygnięcie i poprawne uzasadnienie.

0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.

Wyjaśnienie

Opracowanie redakcyjne

Rozumowanie krok po kroku

Na zdjęciu pojawia się brunatny produkt redukcji manganianu(VII), czyli MnO2, oraz pęcherzyki wydzielanego tlenu. W tym doświadczeniu H2O2 oddaje elektrony i utlenia tlen ze stopnia −I do 0 w O2, a więc działa jako reduktor.

Wynik obala hipotezę, że H2O2 zawsze jest utleniaczem. Jeden prawidłowo rozpoznany kontrprzykład wystarcza do obalenia twierdzenia ogólnego. Uzasadnij oba objawy i wynikającą z nich rolę, zamiast ograniczyć się do informacji o odbarwieniu roztworu.

Zapis końcowy i porównanie z kluczem

Nie. W tym doświadczeniu jony manganianowe(VII) redukują się do MnO2, a H2O2 utlenia się z wydzieleniem tlenu, więc jest reduktorem.

Informacje i źródła zadania

ID zadania: CHEM_R_F2023_2022_12_probny_12.2

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania