Zadanie 13 — czerwiec 2026 — Formuła 2015

Formuła 2015rozszerzony1 pktOczekuje na przegląd podstawy
Źródło

Informacja do zadań 11–13.

W tabeli podano wartości (zaokrąglone do liczb całkowitych) rozpuszczalności bezwodnego

siarczanu(VI) miedzi(II) w wodzie w zakresie temperatury 0 ℃–100 ℃.

Temperatura, ℃

0

20

40

60

80

100

Rozpuszczalność, g w 100 g wody

14

20

29

41

57

77

Na podstawie: J. Sawicka i in., Tablice chemiczne,Gdańsk 2016.

Przeprowadzono doświadczenie, w którym próbkę stałego hydratu o wzorze CuSO4 ·5H2O

zważono i poddano prażeniu.

Zmiany wyglądu próbki podczas doświadczenia przedstawiono w tabeli.

Przed rozpoczęciem prażenia

W trakcie prażenia

Po zakończeniu prażenia

niebieskie kryształy

niebieskie kryształy

i biały proszek

biały proszek

Po zakończeniu prażenia próbkę ponownie zważono i stwierdzono, że jej masa się zmieniła.

Dodatkowo zaobserwowano, że powstała substancja – pozostawiona przez pewien czas na

powietrzu – przyjęła niebieską barwę.

Oceń prawdziwość zdań. Zaznacz P, jeśli zdanie jest prawdziwe, albo F – jeśli jest fałszywe.

1.

Podczas doświadczenia masa próbki się zmniejszyła, ponieważ

hydrat w trakcie prażenia traci wodę krystalizacyjną.

P

F

2.

Otrzymaną białą substancją jest odwodniony CuSO4 ·5H2O, który

ma właściwości higroskopijne.

P

F

Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Powiąż utratę masy i barwy z odejściem wody krystalizacyjnej. Potem rozważ kontakt produktu z wilgotnym powietrzem.

Podpowiedź 2

Biały CuSO4 jest higroskopijny i może ponownie tworzyć niebieski hydrat.

Podpowiedź 3

Zaznacz P i P, pamiętając, że wzór całkowicie odwodnionej soli to CuSO4.

Odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

PP

Zasady oceniania

1 pkt – odpowiedź poprawna.

0 pkt – odpowiedź niespełniająca wymagań na 1 pkt albo brak odpowiedzi.

Wyjaśnienie

Opracowanie redakcyjne

Rozumowanie krok po kroku

Niebieski CuSO4·5H2O podczas prażenia traci wodę krystalizacyjną i przechodzi w biały bezwodny CuSO4. Dlatego masa próbki maleje, a pierwsze zdanie jest prawdziwe. Produkt ma właściwości higroskopijne: pobiera wilgoć z powietrza, ponownie uwadnia się i odzyskuje niebieską barwę.

W tym znaczeniu drugie zdanie również jest prawdziwe. Zwrot „odwodniony CuSO4·5H2O” oznacza produkt odwodnienia hydratu, a jego poprawny wzór po pełnym usunięciu wody to CuSO4. Nie zachowujemy pięciu wód w formule bezwodnego produktu.

Zapis końcowy i porównanie z kluczem

PP

Informacje i źródła zadania

ID zadania: CHEM_R_F2015_2026_06_dodatkowy_13

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania