Źródło
Informacja do zadań 19.
W pewnych warunkach sole sodu i potasu kwasów karboksylowych ulegają w roztworach
wodnych reakcji, która zachodzi zgodnie z poniższym równaniem.

Tę przemianę stosuje się do otrzymywania symetrycznych alkanów prostych
i rozgałęzionych. Jednak gdy rozgałęzienie znajduje się przy atomie węgla związanym
z grupą karboksylową, reakcja przebiega z małą wydajnością lub nie zachodzi.
Na podstawie: K.-H. Lautenschläger, W. Schröter, Nowoczesne kompendium chemii, Warszawa 2020.
Przeprowadzono opisaną reakcję i w jej wyniku otrzymano alkan o czterech atomach węgla
w cząsteczce.
Napisz wzór półstrukturalny (grupowy) kwasu karboksylowego, którego soli użyto do reakcji.
Wzór półstrukturalny (grupowy) kwasu karboksylowego: …
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Podpowiedź 1
Podziel czterowęglowy alkan na dwie jednakowe grupy alkilowe. Potem dodaj każdej węgiel COOH.
Podpowiedź 2
R musi być grupą etylową, więc RCOOH ma trzy atomy C.
Podpowiedź 3
Narysuj kwas propanowy jako kwas, którego soli użyto.
Odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE
Zasady oceniania
1 pkt – napisanie poprawnego wzoru kwasu karboksylowego.
0 pkt – odpowiedź niespełniająca wymagań na 1 pkt albo brak odpowiedzi.
Wyjaśnienie
Opracowanie redakcyjne
Rozumowanie krok po kroku
W podanej przemianie dwie jednakowe grupy R odrywają się od grup karboksylowych i łączą w symetryczny alkan R–R. Aby otrzymać czterowęglowy butan, każda R musi zawierać dwa atomy C, czyli być grupą etylową.
Odpowiednim kwasem jest więc kwas propanowy, mający dodatkowy trzeci C w COOH. Narysuj ten kwas. Nie wybieraj kwasu butanowego na podstawie liczby C produktu: atom węgla grupy karboksylowej opuszcza układ jako CO2 i nie zostaje w alkanie.