Zadanie 22 — maj 2025 — Formuła 2015

Formuła 2015rozszerzony1 pktOczekuje na przegląd podstawy
Źródło

Informacja do zadań 20–22.

Informacja do zadań 20–22. — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 24.Informacja do zadań 20–22. — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 24.

Ten związek reaguje z bromem zarówno pod wpływem światła, jak i w obecności żelaza.

Na podstawie: J. McMurry, Chemia organiczna, Warszawa 2018.

W wyniku katalitycznego utlenienia p-ksylenu otrzymuje się kwas tereftalowy, czyli kwas

benzeno-1,4-dikarboksylowy.

Napisz wzór półstrukturalny (grupowy) lub uproszczony opisanego kwasu.

Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Obie grupy CH3 przekształcają się w COOH. Ich położenie na pierścieniu się nie zmienia.

Podpowiedź 2

Oznaczenie p odpowiada pozycjom 1 i 4, czyli naprzeciw siebie.

Podpowiedź 3

Narysuj benzen z dwiema bezpośrednio przyłączonymi COOH w położeniu 1,4.

Odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Odpowiedź CKE 22 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 26.

Zasady oceniania

1 pkt – poprawne napisanie wzoru półstrukturalnego kwasu tereftalowego.

0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.

Wyjaśnienie

Opracowanie redakcyjne

Rozumowanie krok po kroku

Katalityczne utlenianie obu grup metylowych p-ksylenu prowadzi do dwóch grup COOH połączonych bezpośrednio z pierścieniem. Ich wzajemne położenie para pozostaje zachowane. Produktem jest kwas benzeno-1,4-dikarboksylowy, czyli tereftalowy.

Narysuj pierścień z COOH przy pozycjach 1 i 4. Nie zostawiaj grup CH2 między pierścieniem a karboksylami i nie zmieniaj układu na 1,2 lub 1,3. Nazwa w poleceniu dokładnie określa budowę oczekiwanego wzoru.

Zapis końcowy i porównanie z kluczem

Odpowiedź CKE 22 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 26.
Informacje i źródła zadania

ID zadania: CHEM_R_F2015_2025_05_glowny_22

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania