Zadanie 27.1 — czerwiec 2024 — Formuła 2015

Formuła 2015rozszerzony1 pktOczekuje na przegląd podstawy
Źródło

Informacja do zadania 27.

Poniżej przedstawiono wzór cząsteczki pewnego związku:

Informacja do zadania 27. — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 21.

Oceń prawdziwość poniższych zdań. Zaznacz P, jeśli zdanie jest prawdziwe, albo F –

jeśli jest fałszywe.

1.

Związek o przedstawionym wzorze można zaliczyć do grupy tłuszczów.

P

F

2.

W wyniku hydrolizy zasadowej związku o przedstawionym wzorze powstaje,

oprócz glicerolu, mieszanina kwasów tłuszczowych.

P

F

Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Rozpoznaj glicerol i trzy wiązania estrowe. Potem uwzględnij środowisko hydrolizy.

Podpowiedź 2

W NaOH powstają karboksylany, czyli sole, a nie wolne kwasy tłuszczowe.

Podpowiedź 3

Zaznacz P oraz F. Uzasadnij drugi wybór powstawaniem glicerolu i soli kwasów.

Odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

1.

Związek o przedstawionym wzorze można zaliczyć do grupy tłuszczów.

P

 

2.

W procesie hydrolizy zasadowej związku o przedstawionym wzorze oprócz

glicerolu powstaje mieszanina kwasów tłuszczowych.

 

F

Zasady oceniania

1 pkt – poprawne wskazanie dwóch odpowiedzi.

0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.

Wyjaśnienie

Opracowanie redakcyjne

Rozumowanie krok po kroku

Pokazany związek jest triestrem glicerolu i wyższych kwasów karboksylowych, więc zaliczamy go do tłuszczów. Pierwsze zdanie jest prawdziwe. Hydroliza zasadowa, czyli zmydlanie, daje glicerol oraz sole kwasów tłuszczowych.

Wolne kwasy otrzymalibyśmy dopiero po zakwaszeniu soli albo przy hydrolizie kwasowej. Drugie zdanie jest zatem fałszywe. Obecność dwóch rodzajów reszt kwasowych nie zmienia tego, w jakiej formie występują produkty w zasadowym środowisku.

Zapis końcowy i porównanie z kluczem

1.

Związek o przedstawionym wzorze można zaliczyć do grupy tłuszczów.

P

 

2.

W procesie hydrolizy zasadowej związku o przedstawionym wzorze oprócz

glicerolu powstaje mieszanina kwasów tłuszczowych.

 

F

Informacje i źródła zadania

ID zadania: CHEM_R_F2015_2024_06_dodatkowy_27.1

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania