Przeprowadzono doświadczenie zilustrowane na poniższym rysunku:
Probówka I Probówka II Probówka III

Uzupełnij poniższe schematy, tak aby powstały wzory półstrukturalne (grupowe) fenyloalaniny w postaci, w której ten aminokwas będzie występował w dominującej formie w roztworze w każdej probówce.
Probówka I | Probówka II | Probówka III |
|---|---|---|
![]() | ![]() | ![]() |
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Podpowiedź 1
Porównaj kwasowość trzech środowisk. Grupa aminowa protonuje się, a karboksylowa może oddawać H+.
Podpowiedź 2
Kolejność dominujących postaci to kation, jon obojnaczy i anion. Łańcuch boczny pozostaje bez zmian.
Podpowiedź 3
Uzupełnij pary: I — NH3+ i COOH; II — NH3+ i COO−; III — NH2 i COO−.
Odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE
probówka I | probówka II | probówka III |
|---|---|---|
![]() | ![]() | ![]() |
Zasady oceniania
2 pkt – poprawne uzupełnienie schematów – narysowanie wzorów półstrukturalnych trzech
jonów fenyloalaniny.
1 pkt – poprawne uzupełnienie schematów – narysowanie wzorów półstrukturalnych dwóch
jonów fenyloalaniny.
0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższych kryteriów albo brak odpowiedzi.
Wyjaśnienie
Opracowanie redakcyjne
Rozumowanie krok po kroku
W probówce I stężony w porównaniu z pozostałymi HCl protonuje grupę aminową, a grupa karboksylowa pozostaje COOH: dominuje kation aminokwasu. W probówce II bardzo rozcieńczony HCl nie utrzymuje grupy karboksylowej w pełni protonowanej, więc w modelu zadania dominuje jon obojnaczy z NH3+ i COO−.
W probówce III KOH daje anion z NH2 i COO−. We wszystkich strukturach pozostaw ten sam łańcuch boczny fenyloalaniny. Nie zamieniaj grupy benzylowej ani nie dopisuj ładunku do pierścienia.
Zapis końcowy i porównanie z kluczem
probówka I | probówka II | probówka III |
|---|---|---|
![]() | ![]() | ![]() |





