Zadanie 13.1 — maj 2024 — Formuła 2015

Formuła 2015rozszerzony1 pktOczekuje na przegląd podstawy
Źródło

Informacja do zadania 13.

W probówkach oznaczonych numerami 1., 2. i 3. umieszczono w przypadkowej kolejności

wodne roztwory trzech soli: NaHCO3, ZnCl2 i CH3COONH4. Zbadano odczyn tych roztworów

za pomocą uniwersalnych papierków wskaźnikowych. Wyniki tego badania przedstawiono

w tabeli.

Numer probówki

Barwa papierka wskaźnikowego

1.

czerwona

2.

żółta

3.

zielona

Uwaga redakcyjna. W interpretacji danych przyjętej przez CKE czerwień oznacza odczyn kwaśny, żółć odczyn zbliżony do obojętnego, a zieleń odczyn zasadowy. W doświadczeniu barwy należy odczytywać według skali konkretnego papierka i z uwzględnieniem warunków pomiaru.

Uzupełnij tabelę. Przyporządkuj numery probówek do wzorów badanych soli.

Wzór soli

Numer probówki

Wzór lub schemat w komórce tabeli CKE, strona 15. 

ZnCl2

 
Wzór lub schemat w komórce tabeli CKE, strona 15. 
Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Porównaj kwasowo-zasadowe właściwości Zn2+, HCO3−, NH4+ i anionu octanowego.

Podpowiedź 2

ZnCl2 zakwasza, NaHCO3 daje odczyn zasadowy, a octan amonu jest w przybliżeniu obojętny.

Podpowiedź 3

Połącz przewidziane odczyny z fotografią i przypisaniem w kluczu: NaHCO₃ — 3, ZnCl₂ — 1, octan amonu — 2. Do odczytu pH z barwy potrzebna byłaby skala papierka.

Odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Wzór soli

Numer probówki

Wzór lub schemat w komórce tabeli CKE, strona 20.

3

ZnCl2

1

Wzór lub schemat w komórce tabeli CKE, strona 20.

2

Zasady oceniania

1 pkt – poprawne przyporządkowanie trzech lub dwóch numerów probówek do wzorów

badanych soli.

0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.

Wyjaśnienie

Opracowanie redakcyjne

Rozumowanie krok po kroku

Uwodniony jon Zn²⁺ zakwasza roztwór, HCO₃⁻ działa tu głównie jako zasada, a dla octanu amonu wpływy NH₄⁺ i CH₃COO⁻ w przybliżeniu się równoważą.

Według fotografii i klucza kolejność to NaHCO₃ — 3, ZnCl₂ — 1, octan amonu — 2. Samodzielne przeliczenie barwy papierka na pH wymaga skali danego wskaźnika. Wpływ na odczyt mają też stężenia roztworów.

Zapis końcowy i porównanie z kluczem

Wzór soli

Numer probówki

Wzór lub schemat w komórce tabeli CKE, strona 20.

3

ZnCl2

1

Wzór lub schemat w komórce tabeli CKE, strona 20.

2

Informacje i źródła zadania

ID zadania: CHEM_R_F2015_2024_05_glowny_13.1

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania