Źródło
Informacja do zadania 28.
Przemiany, w których ta sama substancja pełni funkcję utleniacza i reduktora, noszą nazwę
reakcji dysproporcjonowania. Przykładem takiej reakcji jest przemiana charakterystyczna dla
niektórych aldehydów, np. metanalu. Pod wpływem wodnego roztworu wodorotlenku sodu
metanal przekształca się w alkohol i w sól kwasu karboksylowego.
Napisz w formie jonowej skróconej równanie opisanej reakcji dysproporcjonowania metanalu. Zastosuj wzory półstrukturalne (grupowe) związków organicznych.
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Podpowiedź 1
Rozdziel dwie role metanalu: jedna cząsteczka daje alkohol, druga sól kwasu karboksylowego.
Podpowiedź 2
W zasadowym środowisku powstają metanol i jon mrówczanowy. Bilans wymaga dwóch cząsteczek aldehydu.
Podpowiedź 3
Do dwóch cząsteczek metanalu dopisz jeden OH−; po prawej umieść metanol i anion mrówczanowy zgodnie z grafiką klucza.
Odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Zasady oceniania
1 pkt – poprawne napisanie we właściwej formie równania reakcji.
0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.
Wyjaśnienie
Opracowanie redakcyjne
Rozumowanie krok po kroku
Metanal w reakcji Cannizzaro jednocześnie utlenia się do anionu mrówczanowego i redukuje do metanolu. Potrzebne są dwie cząsteczki aldehydu: jedna dla każdego kierunku przemiany.
W środowisku zasadowym równanie obejmuje jeden jon OH−, a produktem utlenienia jest anion kwasu, nie niezdysocjowany kwas mrówkowy. Schemat z klucza zachowuje dwa atomy węgla i ładunek −1. Jony Na+ pomijamy w formie jonowej skróconej; nie dopisujemy ich wyłącznie przy produkcie.
Zapis końcowy i porównanie z kluczem
