Źródło
Informacja do zadania 27.
Na schemacie przedstawiono dwie reakcje, oznaczone numerami 1. i 2. Organicznym
produktem obu przemian jest związek A, a organicznymi substratami – związki D i E
o wzorach sumarycznych podanych na schemacie. O związku D dodatkowo wiadomo,
że występuje w postaci izomerów cis-trans.

Uzupełnij zdania, tak aby poprawnie opisywały przebieg reakcji 1. i 2. Wybierz i zaznacz jedną odpowiedź spośród podanych w każdym nawiasie.
Reakcja 1. jest reakcją (substytucji / addycji / eliminacji), która zachodzi zgodnie
z mechanizmem (elektrofilowym / rodnikowym / nukleofilowym). Katalizują ją jony
(H+ / OH−).
Reakcja 2. jest reakcją (substytucji / addycji / eliminacji), która zachodzi zgodnie
z mechanizmem (elektrofilowym / rodnikowym / nukleofilowym).
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Podpowiedź 1
Sprawdź, czy wiązanie podwójne zanika przez przyłączenie, czy jeden podstawnik zostaje zastąpiony innym.
Podpowiedź 2
W hydratacji alkenu rolę elektrofilu pełni proton. W drugiej przemianie OH− jest nukleofilem.
Podpowiedź 3
Zaznacz: addycji, elektrofilowym, H+; następnie substytucji i nukleofilowym.
Odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Zasady oceniania
2 pkt – poprawne uzupełnienie trzech zdań.
1 pkt – poprawne uzupełnienie dwóch zdania.
0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższych kryteriów albo brak odpowiedzi.
Wyjaśnienie
Opracowanie redakcyjne
Rozumowanie krok po kroku
W reakcji 1 woda przyłącza się do wiązania podwójnego but-2-enu, więc jest to addycja. Proton inicjuje oddziaływanie z elektronami wiązania π, stąd mechanizm elektrofilowy i katalizator H+.
W reakcji 2 jon OH− zastępuje atom chloru w chloropochodnej, co oznacza substytucję nukleofilową. Obecność zasady nie wystarcza do rozpoznania eliminacji: tutaj podano środowisko wodne i alkohol jako produkt. Kolejne wybory to addycji, elektrofilowym, H+, substytucji, nukleofilowym.
Zapis końcowy i porównanie z kluczem
