Zadanie 33.1 — maj 2023 — Formuła 2015

Formuła 2015rozszerzony2 pktOczekuje na przegląd podstawy
Źródło

Informacja do zadania 33.

Poniżej przedstawiono wzory półstrukturalne (grupowe) dwóch związków zapachowych:

geranialu oraz geraniolu.

Geranial

Geraniol

Wzór lub schemat w komórce tabeli CKE, strona 24.Wzór lub schemat w komórce tabeli CKE, strona 24.

Na podstawie: W. Mizerski, Tablice chemiczne, Warszawa 2013.

Uzupełnij tabelę. Wpisz formalny stopień utlenienia oraz typ hybrydyzacji (sp, sp2, sp3) orbitali walencyjnych atomu węgla oznaczonego literą a w cząsteczkach geranialu i geraniolu.

 

Stopień utlenienia

Typ hybrydyzacji

Geranial

  

Geraniol

  
Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Porównaj tę samą pozycję szkieletu przed redukcją i po niej.

Podpowiedź 2

Zsumuj wkłady wiązań z tlenem i wodorem, a hybrydyzację ustal z geometrii.

Podpowiedź 3

Podaj geranial: +I, sp2; geraniol: −I, sp3.

Odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

 

Stopień utlenienia

Typ hybrydyzacji

Geranial

(+)I

sp2

Geraniol

−I

sp3

Zasady oceniania

2 pkt – poprawne napisanie stopnia utlenienia i typu hybrydyzacji wskazanego atomu węgla

w dwóch związkach.

1 pkt – poprawne napisanie stopnia utlenienia i typu hybrydyzacji wskazanego atomu węgla

w jednym związku.

ALBO

– poprawne napisanie stopni utlenienia obu wskazanych atomów węgla.

ALBO

– poprawne napisanie typów hybrydyzacji obu wskazanych atomów węgla.

0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższych kryteriów albo brak odpowiedzi.

Wyjaśnienie

Opracowanie redakcyjne

Rozumowanie krok po kroku

W zaznaczonym aldehydowym węglu geranialu podwójne C=O wnosi +2, a C–H −1, więc stopień utlenienia wynosi +I. Trzy kierunki wiązań σ odpowiadają sp2.

Po redukcji do alkoholu węgiel geraniolu ma C–O i dwa C–H, więc +1 − 2 = −I, a cztery wiązania σ dają sp3. Wpisujemy wartości dla oznaczonego atomu a, nie dla innych atomów wiązań podwójnych łańcucha.

Zapis końcowy i porównanie z kluczem

 

Stopień utlenienia

Typ hybrydyzacji

Geranial

(+)I

sp2

Geraniol

−I

sp3

Informacje i źródła zadania

ID zadania: CHEM_R_F2015_2023_05_glowny_33.1

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania