Źródło
Informacja do zadania 15.
Przeprowadzono doświadczenie, podczas którego:
• do probówki z wodnym roztworem manganianu(VII) potasu znajdującym się
w probówce I dodano wodny roztwór jednej substancji z zestawu: NaOH, K2SO3, NaCl
• do probówki z wodnym roztworem manganianu(VII) potasu znajdującym się
w probówce II dodano wodny roztwór jednej substancji z zestawu: MnSO4, K2SO4, HCl.
Mimo że dodane substancje były różne, w obu probówkach zaobserwowano identyczne
objawy zachodzących reakcji chemicznych.
Wybierz i zaznacz w podanych zestawach po jednym wzorze wybranych odczynników, których zastosowanie spowodowało identyczne objawy reakcji w probówkach I i II.
Opisz zmiany świadczące o zajściu reakcji w probówkach I i II.

Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Podpowiedź 1
Szukaj reagentów prowadzących do MnO2 w obu probówkach.
Podpowiedź 2
W I potrzebny jest reduktor siarki(IV), w II jon Mn2+.
Podpowiedź 3
Wybierz K2SO3 oraz MnSO4; opisz odbarwienie fioletowego roztworu i brunatny osad.
Odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

(W obu probówkach fioletowy roztwór odbarwia się i) wydziela się brunatny osad.
Zasady oceniania
2 pkt – uzupełnienie schematu doświadczenia – poprawny wybór i zaznaczenie wzorów
odczynników i poprawny opis obserwacji dla obu probówek.
1 pkt – uzupełnienie schematu doświadczenia – poprawny wybór i zaznaczenie wzorów
odczynników i błędny opis obserwacji dla obu probówek.
0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższych kryteriów albo brak odpowiedzi.
Wyjaśnienie
Opracowanie redakcyjne
Rozumowanie krok po kroku
W probówce I siarczan(IV) potasu redukuje Mn(VII) do MnO2, dlatego wybieramy K2SO3. W II ten sam osad powstaje z Mn(VII) i Mn(II), co wskazuje MnSO4.
W obu znika fioletowa barwa manganianu(VII) i wydziela się brunatny osad. NaOH, obojętne sole i wskazany kwas nie dają w tym zestawie tego samego oczekiwanego efektu. Obserwacje muszą obejmować osad, a nie wyłącznie zanik barwy.
Zapis końcowy i porównanie z kluczem

(W obu probówkach fioletowy roztwór odbarwia się i) wydziela się brunatny osad.