Źródło
Informacja do zadania 23.
Przeprowadzono doświadczenie zgodnie z poniższym schematem.


w zlewce I wzrosła czy zmalała. Odpowiedź uzasadnij.
Równanie zachodzącej reakcji:
Rozstrzygnięcie: …
Uzasadnienie: …
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Podpowiedź 1
Oddziel masę roztworu od masy całego układu.
Podpowiedź 2
Porównaj masę jednego mola Pb z dwoma molami Ag.
Podpowiedź 3
Zapisz Pb + 2Ag+ → Pb2+ + 2Ag i wskaż spadek masy roztworu o około 9 g na mol przemiany.
Odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE
Równanie zachodzącej reakcji:
Rozstrzygnięcie: (Po zakończeniu doświadczenia masa roztworu w zlewce) zmalala.
Uzasadnienie: W wyniku zachodzącej reakcji chemicznej na każde ubywające 2 mole jonów
srebra o masie 2∙108 g powstaje 1 mol jonów ołowiu o masie 207 g.
ALBO
na każde ubywające 340 g azotanu srebra powstaje 331 g azotanu ołowiu.
Zasady oceniania
2 pkt – poprawne napisanie równania reakcji w formie jonowej skróconej i poprawne
rozstrzygnięcie wraz z uzasadnieniem uwzględniającym stechiometryczną zmianę
masy reagentów.
1 pkt – poprawne napisanie równania reakcji w formie jonowej i niepoprawne rozstrzygnięcie
lub niepoprawne uzasadnienie.
ALBO
– niepoprawne napisanie równania reakcji (błędne wzory reagentów, błędne
współczynniki stechiometryczne, niewłaściwa forma zapisu) i poprawna ocena wraz
z uzasadnieniem.
0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższych kryteriów albo brak odpowiedzi.
Wyjaśnienie
Opracowanie redakcyjne
Rozumowanie krok po kroku
Ołów wypiera srebro z roztworu: Pb + 2Ag+ → Pb2+ + 2Ag. Z roztworu ubywają dwa mole srebra o łącznej masie około 216 g, a przybywa jeden mol ołowiu o masie około 207 g.
Masa samego roztworu zatem maleje. Nie przeczy to zasadzie zachowania masy, bo wydzielone srebro przechodzi do fazy stałej; cały układ, obejmujący metal i roztwór, zachowuje masę.
Zapis końcowy i porównanie z kluczem
Równanie zachodzącej reakcji:
Rozstrzygnięcie: (Po zakończeniu doświadczenia masa roztworu w zlewce) zmalala.
Uzasadnienie: W wyniku zachodzącej reakcji chemicznej na każde ubywające 2 mole jonów
srebra o masie 2∙108 g powstaje 1 mol jonów ołowiu o masie 207 g.
ALBO
na każde ubywające 340 g azotanu srebra powstaje 331 g azotanu ołowiu.