Źródło
Informacja do zadania 33.
W dwóch probówkach (I, II) znajdowały się wodne roztwory dwóch substancji wybranych
spośród następujących:
glicyna … chlorek fenyloamoniowy (C6H5NH3Cl) … fenolan sodu
W celu ich identyfikacji przeprowadzono opisane poniżej doświadczenia.
1. Do próbek pobranych z probówek I i II dodano kwas solny, ale w żadnym naczyniu
nie zaobserwowano zmian.
2. Z probówek I i II pobrano próbki i wprowadzono do nich wodny roztwór oranżu
metylowego. Otrzymano roztwory o różnych barwach. W naczyniu z próbką pobraną
z probówki I roztwór przyjął barwę czerwoną.
Napisz w formie jonowej skróconej równanie reakcji, która decyduje o odczynie wodnego roztworu substancji znajdującej się w probówce I.
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Podpowiedź 1
Wskaż sprzężony kwas aniliny jako donor protonu.
Podpowiedź 2
Woda po przyjęciu protonu tworzy H3O+.
Podpowiedź 3
Zapisz graficznie równowagę kationu fenyloamoniowego z wodą do aniliny i H3O+, bez Cl−.
Odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Zasady oceniania
1 pkt – poprawne napisanie w formie jonowej skróconej równania reakcji.
0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.
Wyjaśnienie
Opracowanie redakcyjne
Rozumowanie krok po kroku
W roztworze chlorku fenyloamoniowego kation oddaje proton wodzie. Powstają cząsteczka aniliny i H3O+, co odpowiada kwaśnemu odczynowi.
Równanie jonowe skrócone obejmuje kation organiczny i wodę po stronie substratów oraz anilinę i jon hydroniowy po stronie produktów, zgodnie z grafiką. Cl− pomijamy jako jon obserwator. Nie zapisujemy dysocjacji samego HCl, ponieważ źródłem odczynu jest protoliza kationu słabej zasady.
Zapis końcowy i porównanie z kluczem
