Zadanie 5.2 — kwiecien 2020 — Formuła 2015

Formuła 2015rozszerzony1 pktOczekuje na przegląd podstawy
Źródło

Informacja do zadania 5.

Cząsteczka trichlorku fosforu o wzorze PCl3 ma budowę przestrzenną podobną do struktury

cząsteczki amoniaku.

Uzupełnij poniższe zdania – wybierz i podkreśl jedno właściwe określenie spośród podanych w każdym nawiasie.

Orbitalom walencyjnym atomu centralnego w cząsteczce trichlorku fosforu przypisuje się

hybrydyzację typu (sp / sp2 / sp3). Atom centralny (nie stanowi bieguna elektrycznego /

stanowi biegun elektryczny dodatni / stanowi biegun elektryczny ujemny) w tej cząsteczce.

Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Policz wszystkie obszary elektronowe przy P, także niewiążący.

Podpowiedź 2

Porównaj elektroujemność P i Cl oraz kształt cząsteczki.

Podpowiedź 3

Wybierz sp3 i dodatni biegun elektryczny przy atomie centralnym.

Odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Odpowiedź CKE 5.2 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 6.

Zasady oceniania

1 p. – za poprawne uzupełnienie zdań.

0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.

Wyjaśnienie

Opracowanie redakcyjne

Rozumowanie krok po kroku

Przy atomie fosforu są cztery obszary elektronowe: trzy wiązania i jedna wolna para. Odpowiada to hybrydyzacji sp3 oraz kształtowi piramidy trygonalnej, podobnemu do amoniaku.

Chlor silniej przyciąga elektrony wiązań, więc fosfor stanowi dodatni biegun cząsteczki. Przestrzenny kształt sprawia, że momenty dipolowe nie znoszą się całkowicie. Nie wybieramy sp2 na podstawie samej liczby trzech wiązań, pomijając wolną parę.

Zapis końcowy i porównanie z kluczem

Odpowiedź CKE 5.2 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 6.
Informacje i źródła zadania

ID zadania: CHEM_R_F2015_2020_04_probny_05.2

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania