Źródło
Informacja do zadania 5.
Cząsteczka trichlorku fosforu o wzorze PCl3 ma budowę przestrzenną podobną do struktury
cząsteczki amoniaku.
Uzupełnij poniższe zdania – wybierz i podkreśl jedno właściwe określenie spośród podanych w każdym nawiasie.
Orbitalom walencyjnym atomu centralnego w cząsteczce trichlorku fosforu przypisuje się
hybrydyzację typu (sp / sp2 / sp3). Atom centralny (nie stanowi bieguna elektrycznego /
stanowi biegun elektryczny dodatni / stanowi biegun elektryczny ujemny) w tej cząsteczce.
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Podpowiedź 1
Policz wszystkie obszary elektronowe przy P, także niewiążący.
Podpowiedź 2
Porównaj elektroujemność P i Cl oraz kształt cząsteczki.
Podpowiedź 3
Wybierz sp3 i dodatni biegun elektryczny przy atomie centralnym.
Odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Zasady oceniania
1 p. – za poprawne uzupełnienie zdań.
0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.
Wyjaśnienie
Opracowanie redakcyjne
Rozumowanie krok po kroku
Przy atomie fosforu są cztery obszary elektronowe: trzy wiązania i jedna wolna para. Odpowiada to hybrydyzacji sp3 oraz kształtowi piramidy trygonalnej, podobnemu do amoniaku.
Chlor silniej przyciąga elektrony wiązań, więc fosfor stanowi dodatni biegun cząsteczki. Przestrzenny kształt sprawia, że momenty dipolowe nie znoszą się całkowicie. Nie wybieramy sp2 na podstawie samej liczby trzech wiązań, pomijając wolną parę.
Zapis końcowy i porównanie z kluczem
