Poniżej przedstawiono wzory sumaryczne cukrów i ich pochodnych.
I | II | III | IV |
|---|---|---|---|
C5H10O5 | C6H12O6 | C12H22O11 | C6H12O7 |
Uzupełnij poniższe zdania. Wpisz numery, którymi oznaczono wzory odpowiednch związków.
1. W wyniku reakcji związku … z amoniakalnym roztworem zawierającym jony
srebra powstają aniony związku … Wodorotlenek miedzi(II) utworzy roztwór
o szafirowym zabarwieniu po dodaniu do związków …
2. Cukrami prostymi są związki … Wiązanie O-glikozydowe występuje
w cząsteczce związku …
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Podpowiedź 1
Odtwórz typowe klasy związków zakładane przez klucz: pentoza, heksoza, disacharyd i kwas aldonowy.
Podpowiedź 2
Utlenienie grupy aldehydowej dodaje tlen bez zmiany liczby atomów węgla.
Podpowiedź 3
Wpisz II → IV; I–IV; I i II; III, pamiętając, że wzór sumaryczny sam nie ustala jednoznacznej struktury.
Odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE
1. W wyniku reakcji związku II z amoniakalnym roztworem zawierającym jony srebra
powstają aniony związku IV. Wodorotlenek miedzi(II) utworzy roztwór o szafirowym
zabarwieniu po dodaniu do niego roztworów związków I–IV.
2. Cukrami prostymi są związki I, II. Wiązania O-glikozydowe występują w cząsteczce
związku III.
Zasady oceniania
2 p. – za poprawne uzupełnienie informacji w dwóch akapitach.
1 p. – za poprawne uzupełnienie informacji w jednym akapicie.
0 p. – za każdą inną odpowiedź albo brak odpowiedzi.
Wyjaśnienie
Opracowanie redakcyjne
Rozumowanie krok po kroku
W interpretacji przyjętej w kluczu II jest redukującą heksozą, a IV odpowiada kwasowi aldonowemu powstałemu po utlenieniu grupy aldehydowej. Zatem pierwsza para to II i IV.
Typowe wymienione cukry i ich kwasowe pochodne mają sąsiednie grupy OH, więc kompleksują Cu(II): I–IV. Monosacharydom odpowiadają I i II, a disacharydowi z wiązaniem O-glikozydowym III. Same wzory sumaryczne nie definiują jednak jednoznacznie budowy ani wszystkich właściwości; wyjaśnienie dotyczy typowych struktur zakładanych przez klucz, co zaznaczono w uwadze.
Zapis końcowy i porównanie z kluczem
1. W wyniku reakcji związku II z amoniakalnym roztworem zawierającym jony srebra
powstają aniony związku IV. Wodorotlenek miedzi(II) utworzy roztwór o szafirowym
zabarwieniu po dodaniu do niego roztworów związków I–IV.
2. Cukrami prostymi są związki I, II. Wiązania O-glikozydowe występują w cząsteczce
związku III.