Zadanie 9.1 — maj 2019 — Formuła 2015

Formuła 2015rozszerzony1 pktOczekuje na przegląd podstawy
Źródło

Informacja do zadań 9–10.

Cynk, magnez i glin w opisanych poniżej doświadczeniach ulegają przemianom zilustrowanym

następującymi schematami:

Schematy przemian cynku, magnezu i glinu działaniem H⁺, OH⁻ oraz amoniaku. Zawierają produkty reakcji i informację o braku roztwarzania osadu w próbie z glinem i amoniakiem.

W kolbach oznaczonych numerami I, II i III umieszczono w przypadkowej kolejności próbki

cynku, magnezu i glinu. W każdej kolbie była próbka innego metalu. Na te metale podziałano

kwasem solnym. Opisane doświadczenie zilustrowano poniższym schematem.

Kwas solny wkrapla się do kolby z próbką metalu. Wydzielający się gaz zbiera się nad wodą w odwróconej probówce.
Źródło

Informacja do zadania 9.

Podczas opisanego doświadczenia w każdej kolbie metal uległ całkowitemu roztworzeniu

i powstały klarowne, bezbarwne roztwory chlorków badanych metali. Przebiegowi wszystkich

reakcji towarzyszyło wydzielanie się bezbarwnego gazu.

Spośród czynności, których nazwy podano poniżej, wybierz tę, którą należy wykonać jako pierwszą w celu wyodrębnienia z każdej mieszaniny poreakcyjnej (powstałej podczas opisanego doświadczenia) jonowego produktu reakcji. Podkreśl jej nazwę.

sączenie … odwirowanie … odparowanie pod wyciągiem

Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Sprawdź, czy po reakcji pozostała faza stała.

Podpowiedź 2

Sączenie i wirowanie nie wydzielają rozpuszczonych jonów z klarownego roztworu.

Podpowiedź 3

Podkreśl odparowanie pod wyciągiem jako pierwszy etap wydzielania soli.

Odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Odpowiedź CKE 9.1 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 8.

Zasady oceniania

1 p. – za poprawny wybór i podkreślenie nazwy czynności.

0 p. – za odpowiedź niepoprawną albo brak odpowiedzi.

Wyjaśnienie

Opracowanie redakcyjne

Rozumowanie krok po kroku

Metale całkowicie się roztworzyły, a chlorki znajdują się w klarownych roztworach. Nie ma więc osadu, który można oddzielić przez sączenie lub odwirowanie.

Spośród podanych czynności jako pierwszą wybieramy odparowanie pod wyciągiem, aby usunąć część rozpuszczalnika i zatężyć roztwory soli. Wyciąg jest uwzględniony w nazwie wymaganej czynności. Rozróżniamy produkt jonowy rozpuszczony w wodzie od nierozpuszczalnego ciała stałego.

Zapis końcowy i porównanie z kluczem

Odpowiedź CKE 9.1 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 8.
Informacje i źródła zadania

ID zadania: CHEM_R_F2015_2019_05_glowny_09.1

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania