Zadanie 22 — maj 2018 — Formuła 2015

Formuła 2015rozszerzony1 pktOczekuje na przegląd podstawy
Źródło

Informacja do zadań 20–22.

Wodorotlenek niklu(II) strąca się jako zielonkawy osad z wodnego roztworu soli niklu(II) pod

działaniem wodnego roztworu wodorotlenku sodu. Wodorotlenek niklu(II) nie rozpuszcza się

w nadmiarze zasady, ale reaguje z kwasami. Pod wpływem utleniaczy ten wodorotlenek

przechodzi w czarnobrunatny wodorotlenek niklu(III).

Na podstawie: J. Minczewski, Z. Marczenko, Chemia analityczna. Podstawy teoretyczne i analiza jakościowa,

Warszawa 2001.

Do probówki zawierającej zielony roztwór chlorku niklu(II) dodano wodny roztwór

wodorotlenku sodu, a następnie – bezbarwny wodny roztwór chloranu(I) sodu – zgodnie ze

schematem:

NiCl2(aq) +NaOH(aq)⟶reakcja I Ni(OH)2(s) +NaClO(aq)⟶reakcja II Ni(OH)3(s)

Opisz wygląd zawartości probówki na początku doświadczenia oraz po reakcji I i po reakcji II. Uwzględnij rodzaj mieszaniny (roztwór, zawiesina) oraz jej barwę.

Zadanie 22 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 13.
Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Dla każdego etapu podaj barwę oraz informację, czy układ jest roztworem, czy zawiesiną.

Podpowiedź 2

Pierwszy dodatek strąca zielony wodorotlenek, drugi go utlenia.

Podpowiedź 3

Opisz ciąg: zielony roztwór → zielony osad → brunatnoczarny osad.

Odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Zawartość probówki

przed doświadczeniem

po reakcji I

po reakcji II

zielony roztwór

zielonkawa lub zielona

zawiesina (osad)

czarnobrunatna zawiesina

(osad)

Zasady oceniania

1 p. – za poprawny opis zawartości probówki z uwzględnieniem rodzaju mieszaniny i jej barwy.

0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.

Wyjaśnienie

Opracowanie redakcyjne

Rozumowanie krok po kroku

Początkowo widzimy zielony roztwór soli niklu(II). Po dodaniu zasady powstaje zielony osad Ni(OH)2, czyli zawiesina zamiast jednorodnego roztworu.

Następnie utlenienie do związku niklu(III) zmienia barwę osadu na brunatnoczarną. Osad nie znika; zmienia się jego skład i kolor. Odpowiedź powinna opisywać te dostrzegalne zmiany po kolejnych etapach, nie ograniczać się do podania nazw produktów.

Zapis końcowy i porównanie z kluczem

Zawartość probówki

przed doświadczeniem

po reakcji I

po reakcji II

zielony roztwór

zielonkawa lub zielona

zawiesina (osad)

czarnobrunatna zawiesina

(osad)

Informacje i źródła zadania

ID zadania: CHEM_R_F2015_2018_05_glowny_22

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania