Zadanie 18 — czerwiec 2017 — Formuła 2015

Formuła 2015rozszerzony1 pktOczekuje na przegląd podstawy
Źródło

Informacja do zadań 16–18.

Wodny roztwór soli amonowej kwasu HX ma odczyn kwasowy, a wodny roztwór soli

sodowej kwasu HZ ma odczyn zasadowy.

Przeprowadzono doświadczenie zilustrowane na poniższym schemacie.

Informacja do zadań 16–18. — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 10.

Objawy świadczące o przebiegu reakcji zaobserwowano tylko w jednej probówce.

Uwaga redakcyjna. W zadaniu sprawdzającym samodzielnie porządek mocy kwasów należy przyjąć Ka(HX) > Ka(HZ). W oryginalnym zestawie wynika to po dołączeniu danej z zadania 18 o obojętnym odczynie roztworu NH₄Z. Zasadowy odczyn NaZ sam w sobie nie pozwala porównać HX i HZ.

Odczyn wodnego roztworu soli pochodzącej od słabego kwasu i słabej zasady zależy od

stałych dysocjacji tego kwasu i tej zasady. Wartość pH wodnego roztworu soli amonowej

kwasu HZ zmierzona w temperaturze 25 °C wynosi 7.

Przeanalizuj dane dotyczące stałych dysocjacji wybranych kwasów i zasad w roztworach wodnych i podaj wartość stałej dysocjacji kwasu HZ.

Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Odczyn soli zależy od obu jonów, a nie tylko od kwasu, z którego pochodzi.

Podpowiedź 2

Dla obojętnej soli słabego kwasu i słabej zasady porównaj Kₐ kwasu z Kᵦ zasady.

Podpowiedź 3

Odszukaj Kᵦ amoniaku i przypisz HZ tę samą wartość około 1,8·10−5.

Odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

(około) 1,8 · 10 −5

Zasady oceniania

1 p. – za poprawne podanie wartości stałej dysocjacji.

0 p. – za odpowiedź błędną lub brak odpowiedzi.

Wyjaśnienie

Opracowanie redakcyjne

Rozumowanie krok po kroku

Sól słabego kwasu i słabej zasady może dawać odczyn kwaśny, zasadowy lub obojętny. Dla soli amonowej HZ obojętność w temperaturze 25°C oznacza równoważenie kwasowości kationu i zasadowości anionu.

W szkolnym modelu zachodzi wtedy Kₐ(HZ) = Kᵦ(NH3). Korzystając z wartości tablicowej dla amoniaku, otrzymujemy około 1,8·10−5. Nie przypisujemy Kₐ wartości 10−7 tylko dlatego, że pH wynosi 7.

Zapis końcowy i porównanie z kluczem

(około) 1,8 · 10 −5

Informacje i źródła zadania

ID zadania: CHEM_R_F2015_2017_06_dodatkowy_18

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania