Zadanie 8.2 — czerwiec 2017 — Formuła 2015

Formuła 2015rozszerzony1 pktOczekuje na przegląd podstawy
Źródło

Informacja do zadania 8.

Pewien związek organiczny ulega reakcji rozkładu. Energia aktywacji tej reakcji jest

niezerowa (EA > 0). Przeprowadzono doświadczenie, w którym badano szybkość reakcji

rozkładu związku X. W tym celu mierzono w odstępach co 2×103 sekund stężenie molowe

związku X w ciągu pierwszych 12×103 sekund od momentu zainicjowania reakcji. Następnie

obliczono średnią szybkość reakcji rozkładu związku X w przedziałach czasu po 2×103

sekund. Przedziały te oznaczono numerami od I do VI. Zależność średniej szybkości reakcji

rozkładu związku X od czasu zilustrowano na poniższym wykresie.

Informacja do zadania 8. — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 4.

Przedział czasu

Na podstawie: P.W. Atkins, C.A. Trapp, M.P. Cady, C. Giunta, Chemia fizyczna. Zbiór zadań z rozwiązaniami,

Warszawa 2001.

Oceń, czy poniższe informacje są prawdziwe. Zaznacz literę P, jeśli informacja jest prawdziwa, albo literę F – jeżeli jest fałszywa.

1.

Wzrost temperatury, w której zachodzi reakcja rozkładu związku X,

poskutkuje zwiększeniem szybkości tej reakcji.

P

F

2.

Średnia szybkość reakcji rozkładu związku X jest tym większa, im

mniejsze jest stężenie tego związku.

P

F

3.

Zależność szybkości reakcji rozkładu związku X od czasu jest liniowa.

P

F

Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Dla pierwszego zdania wykorzystaj zależność Arrheniusa. Dla dwóch pozostałych prześledź punkty I–VI na wykresie.

Podpowiedź 2

Spadek szybkości nie musi być liniowy i nie oznacza jej wzrostu wraz z ubytkiem substratu.

Podpowiedź 3

Zastosuj obserwacje z wykresu do kolejnych zdań i zaznacz P, F, F.

Odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

1.

Wzrost temperatury, w której zachodzi reakcja rozkładu związku X,

poskutkuje zwiększeniem szybkości tej reakcji.

P

 

2.

Średnia szybkość reakcji rozkładu związku X jest tym większa, im mniejsze

jest stężenie tego związku.

 

F

3.

Zależność szybkości reakcji rozkładu związku X od czasu jest liniowa.

 

F

Zasady oceniania

1 p. – za poprawne wskazanie trzech odpowiedzi.

0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.

Wyjaśnienie

Opracowanie redakcyjne

Rozumowanie krok po kroku

Wzrost temperatury podnosi stałą szybkości reakcji o dodatniej energii aktywacji, zgodnie z zależnością Arrheniusa. To uzasadnia prawdziwość zdania pierwszego.

Punkty I–VI z wykresu pokazują malejącą szybkość w miarę postępu reakcji. Nie układają się na prostej, więc sam spadek nie oznacza zależności liniowej. Dwa pozostałe zdania są fałszywe. Odpowiedzi: P, F, F.

Zapis końcowy i porównanie z kluczem

1.

Wzrost temperatury, w której zachodzi reakcja rozkładu związku X,

poskutkuje zwiększeniem szybkości tej reakcji.

P

 

2.

Średnia szybkość reakcji rozkładu związku X jest tym większa, im mniejsze

jest stężenie tego związku.

 

F

3.

Zależność szybkości reakcji rozkładu związku X od czasu jest liniowa.

 

F

Informacje i źródła zadania

ID zadania: CHEM_R_F2015_2017_06_dodatkowy_08.2

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania