Źródło
Informacja do zadania 8.
Pewien związek organiczny ulega reakcji rozkładu. Energia aktywacji tej reakcji jest
niezerowa (EA > 0). Przeprowadzono doświadczenie, w którym badano szybkość reakcji
rozkładu związku X. W tym celu mierzono w odstępach co 2×103 sekund stężenie molowe
związku X w ciągu pierwszych 12×103 sekund od momentu zainicjowania reakcji. Następnie
obliczono średnią szybkość reakcji rozkładu związku X w przedziałach czasu po 2×103
sekund. Przedziały te oznaczono numerami od I do VI. Zależność średniej szybkości reakcji
rozkładu związku X od czasu zilustrowano na poniższym wykresie.

Przedział czasu
Na podstawie: P.W. Atkins, C.A. Trapp, M.P. Cady, C. Giunta, Chemia fizyczna. Zbiór zadań z rozwiązaniami,
Warszawa 2001.
Określ jednostkę, w jakiej wyrażona jest szybkość reakcji w opisanym doświadczeniu.
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Podpowiedź 1
Jakie dwie wielkości występują w definicji szybkości reakcji?
Podpowiedź 2
Podziel jednostkę stężenia molowego przez jednostkę czasu.
Podpowiedź 3
Zapisz mol·dm−3·s−1; mnożnik przy osi uwzględnia się dopiero w odczytanej wartości.
Odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

mol dm×−3 ×s−1 lub
Dopuszcza się zapis:
mol dm×−3 ×10−3 ×s−1 lub
Zasady oceniania
1 p. – za poprawne określenie jednostki szybkości reakcji.
0 p. – za inną odpowiedź lub brak odpowiedzi.
Wyjaśnienie
Opracowanie redakcyjne
Rozumowanie krok po kroku
Szybkość reakcji opisuje zmianę stężenia w jednostce czasu, dlatego jej jednostką jest mol·dm−3·s−1. Na wykresie przed osią może występować mnożnik 10−3, który skaluje wartości liczbowe, lecz nie zmienia rodzaju wielkości fizycznej ani wymiaru jednostki.
Odpowiadając, podajemy jednostkę szybkości, a nie jednostkę stężenia lub czasu. Przy odczycie liczby z osi należałoby osobno uwzględnić wskazany mnożnik.
Zapis końcowy i porównanie z kluczem

mol dm×−3 ×s−1 lub
Dopuszcza się zapis:
mol dm×−3 ×10−3 ×s−1 lub