Zadanie 3 — czerwiec 2016 — Formuła 2015

Formuła 2015rozszerzony1 pktOczekuje na przegląd podstawy
Źródło

Informacja do zadań 2–4.

Pewien związek organiczny zawiera 54,55% masowych węgla, 36,36% masowych tlenu

i 9,09% masowych wodoru. Jego masa molowa jest równa M = 88 g · mol−1.

W cząsteczce opisanego związku znajduje się jedna grupa funkcyjna. W roztworze wodnym

związek ten dysocjuje z odszczepieniem jonu wodorowego.

Napisz wzory półstrukturalne (grupowe) wszystkich związków spełniających warunki podane w informacji do zadania.

Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Wykorzystaj oddawanie H+ i obecność jednej grupy funkcyjnej, aby ustalić klasę związku.

Podpowiedź 2

Szukaj kwasów monokarboksylowych o czterech atomach węgla. Możliwe są prosty i rozgałęziony szkielet.

Podpowiedź 3

Narysuj kwas butanowy i kwas 2-metylopropanowy. Sprawdź dla obu C4H8O2 i nie dodawaj osobnej piątej grupy węglowej.

Odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Odpowiedź CKE 3 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 4.

Zasady oceniania

1 p. – za poprawne napisanie dwóch wzorów półstrukturalnych (grupowych).

0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.

Wyjaśnienie

Opracowanie redakcyjne

Rozumowanie krok po kroku

Związek C4H8O2 ma jedną grupę funkcyjną i oddaje proton w wodzie, co wskazuje grupę karboksylową. Dla nasyconego kwasu czterowęglowego możliwe są dwa szkielety: prosty łańcuch kwasu butanowego oraz rozgałęziony kwasu 2-metylopropanowego. Oba spełniają skład, masę i właściwości kwasowe.

Ester o tym samym wzorze sumarycznym nie spełnia warunku dysocjacji kwasowej w podanym sensie. Trzeba narysować oba kwasy, nie dwa odmienne ustawienia tego samego łańcucha. Atom węgla grupy karboksylowej zaliczamy do czterech atomów całej cząsteczki.

Zapis końcowy i porównanie z kluczem

Odpowiedź CKE 3 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 4.
Informacje i źródła zadania

ID zadania: CHEM_R_F2015_2016_06_dodatkowy_03

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania