Zadanie 35 — maj 2016 — Formuła 2015

Formuła 2015rozszerzony1 pktOczekuje na przegląd podstawy
Źródło

Informacja do zadań 33–35.

W cząsteczce kwasu askorbinowego (witaminy C) występują dwa enolowe atomy węgla,

czyli atomy węgla o hybrydyzacji sp2 z przyłączonymi grupami hydroksylowymi. Cząsteczka

Informacja do zadań 33–35. — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 20.

W celu zbadania właściwości kwasu askorbinowego przeprowadzono doświadczenie, którego

przebieg zilustrowano na poniższym rysunku.

Do probówek I–III dodawano roztwór kwasu askorbinowego. I — świeżo wytrącony wodorotlenek miedzi(II). II — woda bromowa. III — zakwaszony roztwór manganianu(VII) potasu.

Przed dodaniem wodnego roztworu kwasu askorbinowego zawartość każdej probówki była

barwna.

Napisz numery probówek, w których po dodaniu roztworu kwasu askorbinowego zaobserwowano odbarwianie się ich zawartości.

Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Zidentyfikuj barwne utleniacze w probówkach. Sprawdź, czy ich produkty redukcji tracą barwę.

Podpowiedź 2

Br2 daje bromki, a zakwaszony manganian(VII) jony Mn2+. Oba procesy prowadzą do zaniku intensywnej barwy.

Podpowiedź 3

Wpisz II i III. Nie utożsamiaj dowolnej zmiany w zawiesinie Cu(OH)2 z odbarwieniem wymaganym w poleceniu.

Odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

II, III

Zasady oceniania

1 p. – za poprawne napisanie numerów dwóch probówek.

0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi.

Wyjaśnienie

Opracowanie redakcyjne

Rozumowanie krok po kroku

Kwas askorbinowy jest reduktorem, więc może zużywać barwne utleniacze. W wodzie bromowej Br2 przechodzi w bromki i barwa zanika. W zakwaszonym roztworze KMnO4 mangan(VII) redukuje się do bardzo słabo zabarwionych jonów Mn2+.

Odpowiadają temu probówki II i III. Zawiesina Cu(OH)2 w I może reagować inaczej, lecz nie daje tu oczekiwanego prostego odbarwienia zawartości: utworzenie barwnego kompleksu lub osadu nie jest tym samym objawem. W odpowiedzi wybieramy numery zgodne z żądanym skutkiem, a nie wszystkie układy, w których możliwa jest dowolna reakcja.

Zapis końcowy i porównanie z kluczem

II, III

Informacje i źródła zadania

ID zadania: CHEM_R_F2015_2016_05_glowny_35

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania