Źródło
Informacja do zadania 26.

Określ, jaką funkcję – kwasu czy zasady Brønsteda – pełni kwas azotowy(V) w reakcji 1.
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Podpowiedź 1
Porównaj liczbę atomów wodoru w HNO3 i jego produkcie w reakcji 1.
Podpowiedź 2
HNO3 przechodzi w H2NO3+, czyli przyjmuje proton. Zastosuj definicję biorcy protonu.
Podpowiedź 3
Wpisz zasada Brønsteda. Nie kieruj się samą nazwą „kwas azotowy(V)”.
Odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE
(Kwas azotowy(V) pełni w tej reakcji funkcję) zasady (Brønsteda).
Zasady oceniania
1 p. – poprawne określenie funkcji kwasu azotowego(V)
0 p. – inna odpowiedź lub brak odpowiedzi
Wyjaśnienie
Opracowanie redakcyjne
Rozumowanie krok po kroku
Nazwanie substancji kwasem nie oznacza, że w każdej reakcji musi ona oddawać proton. W pokazanym etapie HNO3 przyjmuje proton od silniejszego w tych warunkach H2SO4 i przechodzi w H2NO3+. Z definicji Brønsteda biorca protonu jest zasadą, więc kwas azotowy(V) pełni tutaj funkcję zasady.
H2SO4 jest dawcą i tworzy HSO4−. To role określone względem konkretnego partnera reakcji, nie trwałe etykiety wynikające z zachowania w wodzie. Kluczem jest porównanie wzoru HNO3 przed reakcją i jego protonowanej formy po reakcji.
Zapis końcowy i porównanie z kluczem
(Kwas azotowy(V) pełni w tej reakcji funkcję) zasady (Brønsteda).