Pewien tripeptyd tworzą tylko reszty glicyny (Gly) i alaniny (Ala). W doświadczeniu I
tripeptyd ten poddano częściowej hydrolizie polegającej na rozerwaniu wyłącznie
N-końcowego wiązania peptydowego. Otrzymano mieszaninę dwóch optycznie czynnych
produktów. W doświadczeniu II przeprowadzono hydrolizę badanego tripeptydu, tak że
rozerwaniu uległo wyłącznie C-końcowe wiązanie peptydowe. W jej wyniku otrzymano
mieszaninę produktów, spośród których tylko jeden był optycznie czynny.
Napisz wzór sekwencji badanego tripeptydu, posługując się trzyliterowymi symbolami aminokwasów. Pamiętaj, że w tej notacji z lewej strony umieszcza się symbol aminokwasu, który zawiera wolną grupę aminową.
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Podpowiedź 1
Ustal, który z dwóch aminokwasów jest chiralny. Następnie rozpisz produkty przecięcia pierwszego wiązania peptydowego.
Podpowiedź 2
Dwa optycznie czynne produkty pierwszej hydrolizy wymagają alaniny na N-końcu i alaniny w pozostałym dipeptydzie.
Podpowiedź 3
Brak czynności jednego produktu drugiej hydrolizy wskazuje glicynę na C-końcu. Zapisz Ala-Ala-Gly i sprawdź oba sposoby przecięcia.
Odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE
Ala-Ala-Gly
Zasady oceniania
1 p. – za poprawne napisanie wzoru tripeptydu.
0 p. – za błędną odpowiedź albo brak odpowiedzi.
Wyjaśnienie
Opracowanie redakcyjne
Rozumowanie krok po kroku
Glicyna nie ma centrum stereogenicznego, a alanina je ma. Po rozerwaniu wiązania przy N-końcu powstaje wolny pierwszy aminokwas i dipeptyd. Oba produkty są optycznie czynne, więc pierwszy aminokwas musi być alaniną, a dipeptyd musi zawierać kolejną alaninę.
Po przecięciu wiązania przy C-końcu tylko jeden produkt jest czynny: końcowym aminokwasem jest więc glicyna, a aktywny pozostaje dipeptyd z alaniną. Otrzymujemy sekwencję Ala-Ala-Gly od N- do C-końca. Kontrolnie oba podziały dają odpowiednio Ala i Ala-Gly oraz Ala-Ala i Gly.
Zapis końcowy i porównanie z kluczem
Ala-Ala-Gly