Zadanie 9 — grudzień 2014 — Formuła 2015

Formuła 2015rozszerzony2 pktOczekuje na przegląd podstawy

Wykonano doświadczenie, którego przebieg zilustrowano na poniższym schemacie.

Zadanie 9 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 5.

Wypełnij poniższą tabelę. Napisz w formie jonowej skróconej równania reakcji, które przebiegały w probówkach podczas doświadczenia. Jeżeli w danej probówce reakcja nie zachodziła, zaznacz ten fakt.

Nr

probówki

Równanie reakcji lub informacja, że reakcja nie zachodziła

I

 

II

 

III

 

IV

 
Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Porównaj aktywność metali względem wodoru.

Podpowiedź 2

Oddziel kwas nieutleniający od utleniającego kwasu azotowego.

Podpowiedź 3

Dla każdej probówki sprawdź produkt redukcji i zbilansuj właściwe równanie jonowe.

Odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Nr probówki

Równanie reakcji lub informacja, że reakcja nie zachodzi

I

Zn + 2H+ → Zn2+ + H2

II

Reakcja nie zachodzi

III

2Cr + 6H+ → 2Cr3+ + 3H2 lub Cr + 2H+ → Cr2+ + H2

IV

Cu + 4H+ + 2NO 3−→ Cu2+ + 2NO2 + 2H2O

Zasady oceniania

2 pkt – poprawne wypełnienie czterech wierszy tabeli

1 pkt – poprawne wypełnienie trzech lub dwóch wierszy tabeli

0 pkt – inna odpowiedź lub brak odpowiedzi

Wyjaśnienie

Opracowanie redakcyjne

Rozumowanie krok po kroku

Metale reagują różnie w zależności od aktywności oraz właściwości kwasu. Cynk z nieutleniającym kwasem wydziela wodór, a miedź w analogicznych warunkach nie wypiera wodoru. Chrom również może reagować z jonami wodoru; w kluczu dopuszczono odpowiednie warianty stopnia utlenienia jego produktu.

W reakcji miedzi z utleniającym kwasem azotowym(V) redukowany jest natomiast anion azotanowy, dlatego gazem jest ditlenek azotu, nie wodór. W zapisie jonowym tego ostatniego procesu muszą pozostać zarówno H⁺, jak i jony azotanowe. Każdą probówkę rozpatruj zgodnie ze schematem i stężeniem kwasu, zamiast stosować jedną regułę do wszystkich czterech.

Zapis końcowy i porównanie z kluczem

Nr probówki

Równanie reakcji lub informacja, że reakcja nie zachodzi

I

Zn + 2H+ → Zn2+ + H2

II

Reakcja nie zachodzi

III

2Cr + 6H+ → 2Cr3+ + 3H2 lub Cr + 2H+ → Cr2+ + H2

IV

Cu + 4H+ + 2NO 3−→ Cu2+ + 2NO2 + 2H2O
Informacje i źródła zadania

ID zadania: CHEM_R_F2015_2014_12_probny_09

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania