Zadanie 26 — maj 2026 — Formuła 2023

Formuła 2023rozszerzony1 pktOczekuje na przegląd podstawy

Pewien tripeptyd zbudowany z aminokwasów białkowych ma masę molową 249 g · mol−1, a w jego cząsteczce znajdują się jedna grupa

Grupa tiolowa.

oraz jedna reszta aminokwasu, którego cząsteczki są achiralne. Wiadomo też, że wolną grupę aminową ma reszta aminokwasu o najmniejszej masie cząsteczkowej, a reszta aminokwasu o największej masie cząsteczkowej ma wolną grupę karboksylową.

Napisz sekwencję opisanego tripeptydu za pomocą trzyliterowych kodów aminokwasów.

Obliczenia pomocnicze:

Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Rozpoznaj aminokwas achiralny i aminokwas z grupą tiolową.

Podpowiedź 2

Do masy tripeptydu dodaj wodę utraconą przy tworzeniu dwóch wiązań.

Podpowiedź 3

Ustal trzeci aminokwas, a następnie uporządkuj reszty od końca aminowego do karboksylowego.

Odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Gly-Ala-Cys

Zasady oceniania

1 pkt – napisanie poprawnej sekwencji tripeptydu za pomocą trzyliterowych kodów.

0 pkt – odpowiedź niespełniająca wymagań na 1 pkt albo brak odpowiedzi.

Wyjaśnienie

Opracowanie redakcyjne

Rozumowanie krok po kroku

Achiralnym aminokwasem białkowym jest glicyna, ponieważ jej węgiel alfa ma dwa jednakowe atomy wodoru. Obecność wskazanej grupy tiolowej identyfikuje cysteinę. Aby odtworzyć sumę mas molowych trzech wolnych aminokwasów, do masy tripeptydu 249 g·mol⁻¹ dodajemy masę dwóch cząsteczek wody, czyli 36 g·mol⁻¹.

Z sumy 285 odejmujemy 75 dla glicyny i 121 dla cysteiny; pozostaje 89, czyli alanina. Wolny koniec aminowy należy do najlżejszej glicyny, a karboksylowy do najcięższej cysteiny. Sekwencję zapisujemy od N do C: Gly–Ala–Cys. Dwa wiązania peptydowe oznaczają utratę dwóch, nie trzech cząsteczek wody.

Zapis końcowy i porównanie z kluczem

Gly-Ala-Cys

Informacje i źródła zadania

ID zadania: CHEM_R_F2023_2026_05_glowny_26

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania