Zadanie 12 — maj 2026 — Formuła 2023

Formuła 2023rozszerzony3 pktOczekuje na przegląd podstawy

Uczniowie wykonali doświadczenie, w którym porównywali barwy różnych wskaźników pH w wodnych roztworach HCl, NaCl i NaOH. Wszystkie roztwory miały jednakową wartość stężenia, równą 0,1 mol · dm−3. W doświadczeniu użyto:

  • wskaźnika A – fenoloftaleiny – dodanego do jednej probówki
  • wskaźnika B – czerwieni Kongo – dodanego do dwóch probówek
  • wskaźnika C – błękitu bromotymolowego – dodanego do trzech probówek.

Każdy roztwór badano z zastosowaniem dwóch wybranych wskaźników.

Wyniki doświadczenia pokazano na zdjęciach zamieszczonych w tabeli.

Uzupełnij tabelę. Wpisz:

  • nad zdjęciem każdej probówki literę A, B albo C, odpowiadającą wskaźnikowi, który wprowadzono do tej probówki
  • w dolnym wierszu tabeli wzór każdej z substancji, której roztwory z dodanymi wskaźnikami pokazano na zdjęciach.
      
Probówka 1 w tabeli wyników doświadczenia.Probówka 2 w tabeli wyników doświadczenia.Probówka 3 w tabeli wyników doświadczenia.Probówka 4 w tabeli wyników doświadczenia.Probówka 5 w tabeli wyników doświadczenia.Probówka 6 w tabeli wyników doświadczenia.
   
Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Rozpocznij od rozpoznania fenoloftaleiny w zasadowym roztworze.

Podpowiedź 2

Wykorzystaj trzy barwy błękitu bromotymolowego.

Podpowiedź 3

Dopasuj pary zdjęć do odczynów i sprawdź podane liczby użyć każdego wskaźnika.

Odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

CBCABC
Probówka 1 w tabeli wyników doświadczenia.Probówka 2 w tabeli wyników doświadczenia.Probówka 3 w tabeli wyników doświadczenia.Probówka 4 w tabeli wyników doświadczenia.Probówka 5 w tabeli wyników doświadczenia.Probówka 6 w tabeli wyników doświadczenia.
NaClNaOHHCl

Zasady oceniania

  • 3 pkt – poprawne uzupełnienie 9 pól tabeli dotyczących trzech roztworów.
  • 2 pkt – poprawne uzupełnienie 6 pól tabeli dotyczących dwóch dowolnych roztworów.
  • 1 pkt – poprawne uzupełnienie 3 pól tabeli dotyczących jednego dowolnego roztworu.
  • 0 pkt – odpowiedź niespełniająca wymagań na 1 pkt albo brak odpowiedzi.
Wyjaśnienie

Opracowanie redakcyjne

Rozumowanie krok po kroku

Najłatwiej zacząć od probówki o charakterystycznym malinowym zabarwieniu fenoloftaleiny: wskazuje środowisko zasadowe. Błękit bromotymolowy ma barwę żółtą w kwaśnym, zieloną w obojętnym i niebieską w zasadowym roztworze. Czerwień Kongo w silnie kwaśnym środowisku zmienia barwę na niebieskofioletową, a przy obojętnym i zasadowym odczynie jest czerwona.

Zestawienie obu wskaźników dla każdej substancji pozwala przypisać roztwory: NaCl, NaOH i HCl, w kolejności kolumn tabeli. Oznaczenia wskaźników kolejno wynoszą C, B, C, A, B, C. Nie wnioskuj z jednej barwy w oderwaniu od drugiego wskaźnika i liczby jego zastosowań.

Zapis końcowy i porównanie z kluczem

CBCABC
Probówka 1 w tabeli wyników doświadczenia.Probówka 2 w tabeli wyników doświadczenia.Probówka 3 w tabeli wyników doświadczenia.Probówka 4 w tabeli wyników doświadczenia.Probówka 5 w tabeli wyników doświadczenia.Probówka 6 w tabeli wyników doświadczenia.
NaClNaOHHCl
Informacje i źródła zadania

ID zadania: CHEM_R_F2023_2026_05_glowny_12

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania